Η παρούσα εργασία εξετάζει την κινηματογραφική διασκευή του διηγήματος «Το μόνον της ζωής του ταξείδιον» του Γεωργίου Βιζυηνού από τον Λάκη Παπαστάθη στο πλαίσιο της διασημειωτικής μετάφρασης. Βασικός στόχος της μελέτης είναι η διερεύνηση των τρόπων με τους οποίους ένα λογοτεχνικό κείμενο μετασχηματίζεται σε κινηματογραφικό έργο, καθώς και η ανάδειξη των νέων σημασιών που προκύπτουν μέσα από τη χρήση διαφορετικών εκφραστικών μέσων. Ως θεωρητικό πλαίσιο αξιοποιείται κυρίως η θεωρία της διασημειωτικής μετάφρασης των Roman Jakobson και Umberto Eco, σύμφωνα με την οποία μετάφραση μπορεί να πραγματοποιηθεί όχι μόνο μεταξύ γλωσσών αλλά και μεταξύ διαφορετικών σημειωτικών συστημάτων, όπως η λογοτεχνία και ο κινηματογράφος.

Στην πρώτη ενότητα της μελέτης μας, παρουσιάζεται η συνοπτική βιογραφία του Γεώργιου Βιζυηνού και τα βασικά χαρακτηριστικά της πεζογραφίας του, με έμφαση στο υπό μελέτη διήγημα. Η επόμενη ενότητα επικεντρώνεται στην έννοια της διασημειωτικής μετάφρασης, όπως αυτή αρχικά διατυπώθηκε από τον Roman Jakobson και εν συνεχεία υποστηρίχθηκε από τον Umberto Eco. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη μετάβαση από το γλωσσικό στο οπτικοακουστικό σύστημα και στις μεταβολές που αυτή συνεπάγεται σε επίπεδο μορφής και νοήματος.

Εξετάζεται στη συνέχεια η κινηματογραφική διασκευή του Λάκη Παπαστάθη, όχι ως απλή αναπαράσταση του λογοτεχνικού έργου, αλλά ως δημιουργική ερμηνεία και επαναδιατύπωσή του. Αναλύεται ο τρόπος με τον οποίο η ταινία διατηρεί τον πυρήνα του βιζυηνικού έργου, ενώ ταυτόχρονα επεκτείνει και επανανοηματοδοτεί τα θέματα του διηγήματος μέσα από την κινηματογραφική γλώσσα. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην ένταξη βιογραφικών στοιχείων του ίδιου του Βιζυηνού, στη χρήση της εγκιβωτισμένης αφήγησης, καθώς και στη διαρκή συνύπαρξη φαντασιακού και πραγματικού. Παράλληλα, αναδεικνύεται η σημασία της εικόνας, της σιωπής, του βλέμματος και του ρυθμού ως μέσων παραγωγής νοήματος.

Τέλος, στο δημιουργικό μέρος της εργασίας επιχειρείται η συγγραφή ενός πρωτότυπου σεναριακού επιλόγου εμπνευσμένου από το διήγημα και την ταινία του Λάκη Παπαστάθη. Μέσα από τη χρήση συμβολικών εικόνων, αναδρομών και μιας ονειρικής θαλάσσιας διαδρομής, επιχειρείται η συνέχιση της αφηγηματικής πορείας του πρωτοτύπου έργου, με κεντρικό άξονα το τελευταίο ταξίδι του παππού προς τον θάνατο.

Στόχος της μελέτης μας είναι η τεκμηρίωση ότι η κινηματογραφική μεταφορά του έργου του Βιζυηνού αποτελεί ένα σύνθετο μετασχηματισμό, κατά τον οποίο το αρχικό κείμενο δεν αναπαράγεται απλώς, αλλά αναδομείται μέσα από τα εκφραστικά μέσα του κινηματογράφου, επιβεβαιώνοντας τον δυναμικό χαρακτήρα της διασημειωτικής μετάφρασης.

Our thesis examines the film adaptation of the short story The Only Journey of His Life (To Monon tis Zois tou Taxeidion) by Lakis Papastathis within the framework of intersemiotic translation. The main objective of the study is to investigate the ways in which a literary text is transformed into a cinematic work, as well as to highlight the new meanings that emerge through the use of different expressive media. The theoretical framework of the study is primarily based on Roman Jakobson and Umberto Eco’s theory of intersemiotic translation, according to which translation may occur not only between languages but also between different semiotic systems, such as literature and cinema.

The first section of this study presents a short biographical overview of Georgios Vizyenos, along with the principal characteristics of his prose, with particular emphasis on the short story we examine. The following section focuses on the concept of intersemiotic translation, as initially formulated by Roman Jakobson and later further developed by Umberto Eco. Special emphasis is placed on the transition from the linguistic to the audiovisual system and on the transformations this transition entails on the levels of both form and meaning.

The study subsequently examines Lakis Papastathis’ film adaptation, not as a simple representation of the literary work, but as a creative interpretation and reformulation of it. The analysis explores the ways in which the film preserves the core of Vizyenos’ work while simultaneously expanding and re-signifying the themes of the short story through cinematic language. Particular attention is given to the incorporation of biographical elements from Vizyenos’ own life, the use of embedded narration, as well as the constant coexistence of the imaginary and the real. At the same time, the significance of image, silence, gaze, and rhythm as means of meaning production is highlighted.

Finally, the creative part of this thesis attempts the writing of an original screenplay epilogue inspired by both the short story and Papastathis’ film adaptation. Through the use of symbolic imagery, flashbacks, and a dreamlike sea journey, the study attempts to continue the narrative course of the original work, centering on the grandfather’s final journey toward death.

Thus, the aim of this study is to demonstrate that the cinematic adaptation of Vizyenos’ work constitutes a complex process of transformation, during which the original text is not merely reproduced but reconstructed through the expressive means of cinema, confirming the dynamic nature of intersemiotic translation.