Ce mémoire examine la contribution de l’intelligence artificielle à l’apprentissage du
Français Langue Étrangère (FLE) aux niveaux A1-A2, en mettant l’accent sur la
motivation, l’autorégulation ainsi que le développement de l’expression orale et écrite
créative des apprenants. Face à l’essor des technologies numériques et à leur
intégration croissante dans les pratiques éducatives, cette recherche s’intéresse aux
possibilités offertes par les outils d’intelligence artificielle, notamment les chatbots
conversationnels, les assistants virtuels et les applications éducatives intelligentes,
pour soutenir l’apprentissage du français chez les débutants.

L’étude s’appuie sur les principes du Cadre européen commun de référence pour les
langues (CECRL) et analyse la manière dont les technologies d’intelligence
artificielle peuvent favoriser l’acquisition du vocabulaire, l’amélioration des
compétences communicatives, le développement de l’autonomie ainsi que la créativité
linguistique. Ces outils permettent aux apprenants de bénéficier d’interactions
personnalisées, de rétroactions immédiates et d’activités adaptées à leur niveau,
favorisant ainsi un apprentissage plus actif et engageant.
L’approche méthodologique adoptée est principalement quantitative et qualitative.
Elle repose sur l’utilisation d’un questionnaire destiné aux apprenants de FLE de
niveau A1-A2, complété par une analyse des perceptions et des expériences des
participants concernant l’utilisation de l’intelligence artificielle dans leur
apprentissage. Cette démarche vise à identifier les effets de ces technologies sur la
motivation, la participation, l’autorégulation ainsi que sur le développement des
compétences orales et écrites.
L’analyse des données met en évidence l’impact positif de l’intelligence artificielle
sur l’engagement des apprenants, l’enrichissement du vocabulaire, le renforcement de
la confiance en soi dans les interactions orales et l’amélioration de la production écrite
créative. Les résultats montrent également que les outils d’IA favorisent l’autonomie
des apprenants grâce aux possibilités d’apprentissage personnalisé, d’autoévaluation
et de pratique régulière dans un environnement rassurant et interactif.
En conclusion, ce mémoire démontre que l’intégration raisonnée de l’intelligence
artificielle comme outil complémentaire aux méthodes traditionnelles d’enseignement
du FLE constitue une approche prometteuse pour renforcer la motivation, développer
l’autorégulation et soutenir l’évolution des compétences communicatives des
apprenants débutants. L’IA apparaît ainsi comme un levier pédagogique susceptible
de contribuer à la création d’un environnement d’apprentissage plus dynamique,
interactif et adapté aux besoins individuels des apprenants.

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη συμβολή της τεχνητής νοημοσύνης
στην εκμάθηση της Γαλλικής ως Ξένης Γλώσσας (FLE) στα επίπεδα A1-A2, δίνοντας
έμφαση στο κίνητρο, την αυτορρύθμιση, καθώς και στην ανάπτυξη της δημιουργικής
προφορικής και γραπτής έκφρασης των μαθητών. Μέσα στο πλαίσιο της ραγδαίας
ανάπτυξης των ψηφιακών τεχνολογιών και της αυξανόμενης ενσωμάτωσής τους στις
εκπαιδευτικές πρακτικές, η παρούσα έρευνα επικεντρώνεται στις δυνατότητες που
προσφέρουν τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, όπως τα εφαρμογές συνομιλίας
(chatbots), οι εικονικοί βοηθοί και οι έξυπνες εκπαιδευτικές εφαρμογές, για την
υποστήριξη της εκμάθησης της γαλλικής γλώσσας από αρχάριους μαθητές.
Η μελέτη βασίζεται στις αρχές του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς για τις
Γλώσσες (ΚΕΠΑ) και αναλύει τον τρόπο με τον οποίο οι τεχνολογίες τεχνητής
νοημοσύνης μπορούν να συμβάλουν στην απόκτηση λεξιλογίου, στη βελτίωση των
επικοινωνιακών δεξιοτήτων, στην ανάπτυξη της αυτονομίας καθώς και στη γλωσσική
δημιουργικότητα. Τα εργαλεία αυτά προσφέρουν στους μαθητές εξατομικευμένες
αλληλεπιδράσεις, άμεση ανατροφοδότηση και δραστηριότητες προσαρμοσμένες στο
επίπεδό τους, ενισχύοντας έτσι μια πιο ενεργή και ουσιαστική μαθησιακή διαδικασία.
Η μεθοδολογική προσέγγιση που υιοθετείται είναι κυρίως ποσοτική και ποιοτική.
Βασίζεται στη χρήση ερωτηματολογίου που απευθύνεται σε μαθητές της Γαλλικής ως
Ξένης Γλώσσας επιπέδων A1-A2, καθώς και στην ανάλυση των αντιλήψεων και των
εμπειριών τους σχετικά με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης κατά τη μαθησιακή
διαδικασία. Στόχος της προσέγγισης αυτής είναι η διερεύνηση της επίδρασης των
τεχνολογιών αυτών στο κίνητρο, στη συμμετοχή, στην αυτορρύθμιση, καθώς και
στην ανάπτυξη των προφορικών και γραπτών δεξιοτήτων.
Η ανάλυση των δεδομένων αναδεικνύει τη θετική επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης
στη δέσμευση και ενεργό συμμετοχή των μαθητών, στον εμπλουτισμό του
λεξιλογίου, στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης κατά την προφορική επικοινωνία και
στη βελτίωση της δημιουργικής γραπτής έκφρασης. Τα αποτελέσματα δείχνουν
επίσης ότι τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης ενισχύουν την αυτονομία των μαθητών
μέσω εξατομικευμένης μάθησης, αυτοαξιολόγησης και συστηματικής εξάσκησης
μέσα σε ένα ασφαλές και διαδραστικό περιβάλλον.
Συμπερασματικά, η εργασία καταδεικνύει ότι η ορθολογική ενσωμάτωση της
τεχνητής νοημοσύνης ως συμπληρωματικού εργαλείου στις παραδοσιακές μεθόδους
διδασκαλίας της Γαλλικής ως Ξένης Γλώσσας αποτελεί μια πολλά υποσχόμενη
προσέγγιση για την ενίσχυση του κινήτρου, την ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και την
υποστήριξη της εξέλιξης των επικοινωνιακών δεξιοτήτων των αρχάριων μαθητών. Η
τεχνητή νοημοσύνη αναδεικνύεται, επομένως, σε έναν σημαντικό παιδαγωγικό
μοχλό, ικανό να συμβάλει στη δημιουργία ενός πιο δυναμικού, διαδραστικού και
προσαρμοσμένου στις ατομικές ανάγκες μαθησιακού περιβάλλοντος.