Ιστορικές διαδρομές του υλικού πολιτισμού και η μελέτη της διατροφής: η περίπτωση του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης

Historical Trajectories of Material Culture and the Study of Diet: The Case of the Ethnological Museum of Thrace (Αγγλική)

  1. MSc thesis
  2. ΝΑΤΑΛΙΑ ΒΕΛΛΗ
  3. Λαϊκός πολιτισμός και Νεότερη Πολιτιστική Κληρονομιά (ΛΠΚ)
  4. 27 Μαρτίου 2026
  5. Ελληνικά
  6. 91
  7. Βασιλική Κράββα
  8. Ανδρομάχη Οικονόμου | Ιωάννης Δρίνης
  9. Υλικός Πολιτισμός, Άυλη Κληρονομιά, Διατροφή, Μνήμη, Ταυτότητα, Εθνολογικό Μουσείο Θράκης (ΕΜΘ), Λαογραφία, Ανθρωπολογία
  10. Νεότερος Υλικός Πολιτισμός και Μουσεία
  11. -
  12. 13
  13. 17
    • Η παρούσα εργασία εξετάζει τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ υλικής κουλτούρας, διατροφής και πολιτιστικής κληρονομιάς μέσω της μελέτης περίπτωσης του Εθνολογικού Μουσείου
      Θράκης. Αντλώντας από ανθρωπολογικές, λαογραφικές και μουσειακές προσεγγίσεις,
      διερευνά τον τρόπο με τον οποίο οι καθημερινές διατροφικές πρακτικές λειτουργούν ως
      φορείς μνήμης, ταυτότητας και κοινωνικής σημασίας. Αντί να προσεγγίζει τη διατροφή ως μια καθαρά βιολογική ανάγκη, η μελέτη αντιλαμβάνεται το φαγητό ως μια πρακτική
      ενσωματωμένη στον πολιτισμό, που διαμορφώνεται από την ιστορική εμπειρία, τις
      μετακινήσεις πληθυσμών, τις σχέσεις των φύλων και την κοινωνική διαφοροποίηση.
      Η έρευνα ανατρέχει στις θεωρητικές διαδρομές της μελέτης του υλικού πολιτισμού και της διατροφής, τονίζοντας τη συμβολή των ελληνικών λαογραφικών σπουδών και του διαλόγου τους με την ανθρωπολογία. Τοποθετεί τη διατροφή στο πλαίσιο ευρύτερων συζητήσεων για τις καταναλωτικές διαδικασίες, οι οποίες αναδεικνύουν κοινωνικές σχέσεις και εντάσεις, έχουν ιστορικότητα και γεννούν ζητήματα μνήμης και ταυτότητας, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα τον ρόλο των μουσείων ως μεσολαβητών μεταξύ της βιωμένης εμπειρίας και της θεσμικής αναπαράστασης. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στις διαδικασίες μέσω των οποίων οι καθημερινές διατροφικές πρακτικές μετατρέπονται σε πολιτιστική κληρονομιά, με έμφαση σε ζητήματα αυθεντικότητας, εξουσίας και δύναμης.
      Μέσα από μια ανάλυση του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης, η εργασία καταδεικνύει πώς ο διατροφικός πολιτισμός και η γαστρονομική κληρονομιά επιμελούνται, ερμηνεύονται και κινητοποιούνται για να κατασκευάσουν αφηγήσεις τοπικής ταυτότητας και συλλογικής μνήμης. Η μελέτη εξετάζει επίσης κριτικά τις ηθικές και πολιτικές διαστάσεις της κληρονομιάς των τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων των σιωπών, των αποκλεισμών και της εμπορευματοποίησης των γαστρονομικών παραδόσεων. Τελικά, η εργασία υποστηρίζει ότι η κληρονομιά των τροφίμων δεν είναι μια σταθερή κληρονομιά του παρελθόντος, αλλά μια ρευστή, δυναμική και υπό διαπραγμάτευση πολιτιστική διαδικασία. Δίνοντας έμφαση στην υλική κουλτούρα και την αισθητηριακή εμπειρία, συμβάλλει σε μια πιο λεπτή κατανόηση της διατροφής ως αναπόσπαστο μέρος της πολιτιστικής ζωής και της πρακτικής της κληρονομιάς.

    • This thesis examines the interrelations between material culture, nutrition, and cultural
      heritage through the case study of the Ethnological Museum of Thrace. Drawing on
      anthropological, folkloristic, and museum studies perspectives, it explores how everyday food practices and food-related objects function as carriers of memory, identity, and social meaning. Rather than approaching nutrition as a purely biological necessity, the study conceptualizes food as a culturally embedded practice shaped by historical experience, migration, gender relations, and social differentiation.
      The research traces theoretical trajectories in the study of material culture and food,
      emphasizing the contribution of Greek folklore studies and their dialogue with anthropology. It situates food within broader discussions of consumption, memory, and intangible cultural heritage, highlighting the role of museums as mediators between lived experience and institutional representation. Particular attention is paid to the processes through which everyday nutritional practices are transformed into cultural heritage, focusing on issues of authenticity, authority, and power. Through an analysis of the Ethnological Museum of Thrace, the thesis demonstrates how food-related material culture is curated, interpreted, and mobilized to construct narratives of
      local identity and collective memory. The study also critically examines the ethical and
      political dimensions of food heritagization, including silences, exclusions, and the
      commodification of culinary traditions. Ultimately, the thesis argues that food heritage is not a fixed legacy of the past but a dynamic and negotiated cultural process. By foregrounding material culture and sensory experience, it contributes to a more nuanced understanding of nutrition as an integral component of cultural life and heritage practice.

  14. Hellenic Open University
  15. Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση 4.0 Διεθνές