Η παρούσα εργασία έχει ως στόχο τη διερεύνηση των αυτοαξιολογικών και
ετεροαξιολογικών απόψεων για τη μειονοτική σλαβομακεδονική γλώσσα της
κεντρικής και δυτικής Μακεδονίας και τους ομιλητές της. Συγκεκριμένα, εξετάζονται
τα περιβάλλοντα χρήσης και αποφυγής της, η στάση των συμμετεχόντων, των
επίσημων φορέων αλλά και της ευρύτερης κοινωνίας απέναντι σε αυτή και τους
ομιλητές της, το παρόν και το μέλλον της, καθώς και η επίδραση της στις σχολικές
επιδόσεις των συμμετεχόντων. Για τη συλλογή των δεδομένων αξιοποιήθηκε η
ποιοτική έρευνα και πιο συγκεκριμένα οι ημιδομημένες συνεντεύξεις.
Η ανάλυση των ευρημάτων καταδεικνύει πως οι ομιλητές χρησιμοποιούν γενικά τη
σλαβομακεδονική σε όλα τα περιβάλλοντα, εκτός από περιπτώσεις που παρίστανται
άτομα που δε τη γνωρίζουν. Τόσο οι ομιλητές όσο και οι μη ομιλητές έχουν κυρίως
θετική ή ουδέτερη στάση απέναντι σε αυτή και τους ομιλητές της και είναι θετικοί ως
προς την ενδεχόμενη ένταξη της στην εκπαίδευση, ενώ οι μη ομιλητές θεωρούν πως θα
έπρεπε να χρησιμοποιείται σε όλες τις περιστάσεις, οι απόψεις τους ωστόσο διίστανται
ως προς το αν θα έπρεπε να την χρησιμοποιούν μπροστά σε άτομα που δεν τη
γνωρίζουν. Όλοι σχεδόν οι ομιλητές συμφωνούν πως η στάση του σχολείου και της
πολιτείας απέναντι στη σλαβομακεδονική είναι αποθαρρυντική, ενώ ο κοινωνικός
περίγυρος των συμμετεχόντων την αντιμετωπίζει θετικά ή ουδέτερα. Οι συμμετέχοντες
πιστεύουν κατά πλειοψηφία πως η σλαβομακεδονική θα εξαφανιστεί, καθώς δεν
χρησιμοποιείται πλέον από τη νέα γενιά. Τέλος, οι συμμετέχοντες πιστεύουν πως η
γνώση της δε δυσκολεύει την εκμάθηση της ελληνικής και τις σχολικές επιδόσεις στο
παρόν, στο παρελθόν όμως κάποιοι ομιλητές είχαν δυσκολευτεί στο σχολείο.
Οι συμμετέχοντες συμφωνούν στο ότι η ενδεχόμενη ένταξη της σλαβομακεδονικής
στην εκπαίδευση σε δίγλωσσες περιοχές, θα λειτουργούσε επικουρικά στην διατήρηση
της. Επομένως, στην εργασία γίνεται μια πρόταση για τη διδακτική της αξιοποίηση από
την Πρωτοβάθμια εκπαίδευση έως το Γυμνάσιο. Η πρόταση περιλαμβάνει την
προφορική εξοικείωση των μαθητών με τη γλώσσα, καθώς και την εκμάθηση του
κυριλλικού αλφαβήτου για στοιχειώδη εξοικείωση με τη γραφή.

The present study aims to investigate self-evaluative and other-evaluative views
regarding the Slavic- Macedonian minority language of central and western Macedonia
and its speakers. Specifically, it examines the contexts of use and avoidance of the
language, the attitudes of the participants, official institutions, and the wider society
towards the language and its speakers, the present and future of the language, as well
as its impact on the participants’ academic performance. For data collection, qualitative
research was employed, and more specifically, semi-structured interviews.
The analysis of the findings indicates that speakers generally use Slavic- Macedonian
in all contexts, except in cases where individuals who do not know the dialect are
present. Both speakers and non-speakers mostly hold positive or neutral attitudes
towards the language and its speakers and are positive towards its potential inclusion in
education. Non-speakers believe that it should be used in all circumstances; however,
their views diverge as to whether it should be used in the presence of individuals who
do not know it. Almost all speakers agree that the attitude of the educational system and
the state towards the language is discouraging, while the participants’ social
environment treats it positively or neutrally. The majority of participants believe that
the Slavic- Macedonian language will disappear, as it is no longer used by the younger
generation. Finally, participants believe that knowledge of the language does not hinder
the learning of Greek or current academic performance; however, in the past, some
speakers had experienced difficulties at school.
Participants agree that the potential inclusion of the Slavic- Macedonian language in
education in bilingual areas would play a supportive role in its preservation. Therefore,
the study proposes the didactic use of the dialect from primary education to lower
secondary education (Gymnasium). The proposal includes students’ oral familiarization
with the language, as well as the learning of the Cyrillic alphabet for basic
familiarization with writing.