Ανάπτυξη προσομοίωσης ρύθμισης τονικότητας μουσικών οργάνων

Development of a simulation for the tuning of musical instruments (english)

  1. MSc thesis
  2. ΦΑΙΔΩΝ ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ
  3. Μεταπτυχιακή Εξειδίκευση στα Πληροφοριακά Συστήματα (ΠΛΣ)
  4. 27 September 2026
  5. Ελληνικά
  6. 146
  7. Ζαφειρόπουλος Βασίλειος
  8. Γκαράνη Γεωργία | Ταμπούρης Ευθύμιος
  9. Εκπαιδευτική εφαρμογή προσομοίωσης, Unity, Onlabs, Ρύθμιση τονικού ύψους, Μουσικά όργανα
  10. ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ
  11. 16
    • Στο πλαίσιο της σύγχρονης ψηφιακής εκπαίδευσης, οι εικονικές προσομοιώσεις έχουν αναδειχθεί ως ισχυρά εργαλεία για τη δημιουργία ρεαλιστικών, ασφαλών και διαθέσιμων περιβαλλόντων μάθησης. Βασισμένες σε προηγμένες τεχνολογίες υπολογιστικών γραφικών, μοντελοποίησης φυσικής και διαδραστικότητας, επιτρέπουν στους χρήστες να πειραματίζονται με πολύπλοκα συστήματα και ευαίσθητες διαδικασίες που θα ήταν δαπανηρές, επικίνδυνες ή απλά αδύνατο να αναπαραχθούν στον πραγματικό κόσμο. Αυτό το τεχνολογικό υπόβαθρο καθιστά τις προσομοιώσεις ιδανικές για την εξερεύνηση πεδίων που απαιτούν πρακτική εξάσκηση, όπως είναι και η τέχνη της χόρδισης και φροντίδας μουσικών οργάνων.

      Συγκεκριμένα, αυτή η διπλωματική εργασία αξιοποιεί τις δυνατότητες των προσομοιώσεων για να αναπτύξει ένα εικονικό εργαστήριο μουσικών οργάνων. Το επίκεντρο είναι η προγραμματιστική δημιουργία μιας αλληλεπιδραστικής τρισδιάστατης προσομοίωσης, όπου ο χρήστης μπορεί να εξασκηθεί στις διαδικασίες της ρύθμισης τονικότητας μερικών βασικών οργάνων, έγχορδων, πνευστών και κρουστών. Μέσα από ρεαλιστική αλληλεπίδραση με 3d μοντέλα, αντίγραφα πραγματικών οργάνων και με κριτήριο ανατροφοδότησης τον ακριβή παραγόμενο ήχο, ο χρήστης μαθαίνει τις αιτιολογικές σχέσεις μεταξύ της μηχανικής δράσης και του ακουστικού αποτελέσματος του κουρδίσματός τους, καθώς και μερικές απλές τεχνικές κουρδίσματός τους.

      Η υλοποίηση γίνεται στο περιβάλλον ανάπτυξης εφαρμογών Unity, το οποίο προσφέρει τα ιδανικά εργαλεία για να συνδυάσει τα βασικά συστατικά του προγράμματος: την τρισδιάστατη απεικόνιση και το animation των οργάνων, την προσομοίωση της φυσικής συμπεριφοράς τους, τη διαχείριση του ακριβή ήχου και, κυρίως, τη διαδραστική λογική που μετατρέπει τον χρήστη από απλό θεατή σε ενεργό μέρος της διαδικασίας.

      Η παρούσα προσομοίωση ως εκπαιδευτικό εργαλείο παρέχει ένα απολύτως ασφαλές περιβάλλον για πειραματισμό, αφαιρώντας τον φόβο της ζημιάς. Επιπλέον, καθιστά προσβάσιμη τη γνωριμία με όργανα και διαδικασίες που συχνά παραμένουν άγνωστες για το ευρύ κοινό ή δύσκολα προσβάσιμες . Με αυτόν τον τρόπο, καλλιεργεί το ενδιαφέρον και βελτιώνει τη μουσική κατανόηση, λειτουργώντας ως συμπληρωματικό βοήθημα τόσο για αυτοδιδασκαλία όσο και για τυπική μουσική εκπαίδευση.

      Η εργασία δεν στοχεύει μόνο στη δημιουργία ενός μεμονωμένου εργαλείου, αλλά και στην επέκταση των ορίων των εκπαιδευτικών προσομοιώσεων όπως π.χ. των εικονικών εργαστηρίων φυσικών επιστημών του ΕΑΠ, Onlabs (http://onlabs.eap.gr/). Ενσωματώνοντας συνιστώσες υψηλού βαθμού ρεαλισμού και διαδραστικότητας, θέτει τις βάσεις για μελλοντικές εξελίξεις σε ένα θέμα που δεν έχει αξιοποιηθεί αρκετά προγραμματιστικά όπως είναι η ρεαλιστική μοντελοποίηση και διαδραστική χρήση μουσικών οργάνων και αποτελεί ένα πρώτο βήμα για εφαρμογές με μεγαλύτερη λεπτομέρεια  καθώς και με περισσότερα και πιο πολύπλοκα όργανα.

    • In the context of modern digital education, virtual simulations have emerged as powerful tools for creating realistic, safe, and accessible learning environments. Based on advanced technologies such as computer graphics, physics simulation, and interactivity, they allow users to experiment with complex systems and sensitive processes that would be costly, dangerous, or simply impossible to replicate in the real world. This technological foundation makes simulations ideal for exploring fields that require practical training, such as the art of tuning and maintaining musical instruments.

      Specifically, this thesis leverages the potential of simulations to develop a virtual musical instrument laboratory. The focus is on the programmatic creation of an interactive three-dimensional simulation, where the user can practice the processes of tuning of some basic string, wind, and percussion instruments. Through realistic interaction with 3D models, replicas of real instruments, and using the accurate sound produced as feedback, the user learns the causal relationships between mechanical action and the acoustic result of their tuning, as well as some simple tuning techniques.

      The implementation is carried out in the Unity application development environment, which provides the ideal tools to combine the essential components of the program: the three-dimensional visualization and animation of the instruments, the simulation of their physical behavior, the management of accurate sound, and, most importantly, the interactive logic that transforms the user from a simple viewer into an active agent.

      As an educational tool, this simulation provides an absolutely safe environment for experimentation, eliminating the fear of damage. Furthermore, it makes accessible the familiarity with instruments and processes that often remain unknown to the general public or difficult to access. In this way, it cultivates interest and improves musical understanding, serving as a complementary aid for both self-instruction and formal music education.

      The work aims not only at the creation of a standalone tool but also at expanding the boundaries of educational simulations, such as the virtual science laboratories of the Hellenic Open University, Onlabs (http://onlabs.eap.gr/). By incorporating components of a high degree of realism and interactivity, it lays the groundwork for future developments in a theme that has not been programmatically exploited enough before: the realistic modeling and interactive use of musical instruments. It constitutes the first step towards applications with greater detail and involving more complex instruments.


  12. Hellenic Open University
  13. Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 Διεθνές