Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την εφαρμογή της τεχνολογίας βιοαντιδραστήρων με μεμβράνες (MBR), για την επεξεργασία υγρών αποβλήτων που παράγονται σε Σταθμό Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών (ΣΕΑ) επί ελληνικού αυτοκινητοδρόμου. Η ανάγκη ανάπτυξης αποκεντρωμένων συστημάτων επεξεργασίας λυμάτων σε εγκαταστάσεις που βρίσκονται εκτός αστικών κέντρων και δεν διαθέτουν πρόσβαση σε κεντρικά αποχετευτικά δίκτυα καθιστά επιτακτική την αξιοποίηση αποδοτικών και περιβαλλοντικά βιώσιμων τεχνολογιών.

Στο πλαίσιο της εργασίας παρουσιάζεται το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο που διέπει την επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υγρών αποβλήτων, ενώ αναλύονται οι βασικές αρχές λειτουργίας, τα τεχνικά χαρακτηριστικά και τα πλεονεκτήματα της τεχνολογίας MBR. Εξετάζεται η λειτουργία αποκεντρωμένης μονάδας επεξεργασίας λυμάτων δυναμικότητας 50 m³/d, η οποία εξυπηρετεί εγκαταστάσεις υγιεινής, χώρους εστίασης και πρατήριο καυσίμων σε ΣΕΑ αυτοκινητοδρόμου.

Η μελέτη εστιάζει στην αξιολόγηση των ποιοτικών και ποσοτικών χαρακτηριστικών των εισερχόμενων λυμάτων, στην παρακολούθηση των κρίσιμων λειτουργικών παραμέτρων της εγκατάστασης και στην εκτίμηση της αποδοτικότητας του συστήματος ως προς την απομάκρυνση οργανικού φορτίου, αιωρούμενων στερεών και λοιπών ρυπαντικών παραμέτρων. Παράλληλα, διερευνώνται οι απαιτήσεις λειτουργίας και συντήρησης της μονάδας, καθώς και οι παράγοντες που επηρεάζουν τη σταθερότητα και την αξιοπιστία της διεργασίας.

Τα αποτελέσματα της εργασίας καταδεικνύουν ότι η τεχνολογία των βιομεμβρανών αποτελεί μια ιδιαίτερα αποτελεσματική λύση για την επεξεργασία λυμάτων σε αποκεντρωμένες εγκαταστάσεις, διασφαλίζοντας την παραγωγή εκροής υψηλής ποιότητας επεξεργασμένων λυμάτων, κατάλληλης για επαναχρησιμοποίηση στην άρδευση των χώρων πρασίνου των ΣΕΑ. Η εφαρμογή της τεχνολογίας βιοαντιδραστήρων με μεμβράνες (MBR) συμβάλλει ουσιαστικά στην προστασία των υδατικών πόρων, στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος των υποδομών μεταφορών και στην προώθηση των αρχών της κυκλικής οικονομίας.

This Master's Thesis investigates the application of Membrane Bioreactor (MBR) technology for the treatment of wastewater generated at Motorway Service Areas (MSAs) located along Greek motorways. The development of decentralized wastewater treatment systems in facilities situated outside urban areas and lacking access to centralized sewerage networks highlights the necessity for efficient and environmentally sustainable treatment technologies.

The study presents the existing legislative and regulatory framework governing wastewater treatment and water reuse, while examining the operating principles, technical characteristics, and advantages of MBR technology. Furthermore, the operation of a decentralized wastewater treatment plant with a treatment capacity of 50 m³/day is evaluated. The facility serves sanitary installations, food preparation areas, and a fuel station located within a motorway service area.

Particular emphasis is placed on the assessment of the quantitative and qualitative characteristics of the influent wastewater, the monitoring of critical operational parameters, and the evaluation of the system's efficiency in removing organic matter, suspended solids, and other pollutants. In addition, the operational and maintenance requirements of the treatment unit, as well as the factors affecting process stability and reliability, are investigated.

The findings demonstrate that membrane bioreactor technology constitutes a highly effective solution for wastewater treatment in decentralized facilities, ensuring the production of high-quality effluent suitable for reuse in the irrigation of landscaped areas within motorway service stations. Its implementation contributes significantly to the protection of water resources, the reduction of the environmental footprint associated with transport infrastructure, and the promotion of circular economy principles through the sustainable management and reuse of treated wastewater.