Δημόσια Ιστορία, γραμματόσημα, πολιτισμική μνήμη, εθνική ταυτότητα, ιστορική κουλτούρα, Ψυχρός Πόλεμος, πολιτικός συμβολισμός, Φιλοτελισμός, Ελλάδα (1950-1966), ιστορική αναπαράσταση
ΔΙΣ60: ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΚΡΑΤΙΚΟΙ ΘΕΣΜΟΙ
2
107
11
Η διπλωματική εργασία εξετάζει το ελληνικό φιλοτελικό εκδοτικό πρόγραμμα μεταξύ 1950 και 1966 ως μέσο δημόσιας ιστορίας, πολιτισμικής μνήμης και πολιτικής επικοινωνίας. Αν και τα γραμματόσημα εξυπηρετούν κυρίως ταχυδρομικούς σκοπούς, λειτουργούν επίσης ως κρατικά σύμβολα που τιμούν γεγονότα, προωθούν ιστορικές αφηγήσεις και προβάλλουν την εθνική ταυτότητα. Η μελέτη διερευνά πώς το ελληνικό κράτος χρησιμοποίησε τις εκδόσεις γραμματοσήμων κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου για να αναπαραστήσει το παρελθόν του έθνους και να διατυπώσει πολιτικές και ιδεολογικές προτεραιότητες. Η έρευνα βασίζεται στην ανάλυση όλων των ελληνικών σειρών γραμματοσήμων που εκδόθηκαν στην περίοδο 1950 έως 1966, μαζί με τα επίσημα ενημερωτικά δελτία των Ελληνικών Ταχυδρομείων (ΕΛΤΑ) και υλικό από το φιλοτελικό περιοδικό Φιλοτέλεια. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στα θέματα, τις εικόνες και τα σύμβολα που χρησιμοποιήθηκαν στα σχέδια των γραμματοσήμων και στα ιστορικά πλαίσια στα οποία αυτά παρήχθησαν. Τα ευρήματα δείχνουν ότι το φιλοτελικό πρόγραμμα λειτούργησε ως σημαντικό μέσο κρατικής εκπροσώπησης. Μέσω αναφορών στην κλασική αρχαιότητα, το ορθόδοξο δόγμα, τα στρατιωτικά επιτεύγματα, την οικονομική ανάπτυξη και τη διεθνή συνεργασία, τα γραμματόσημα προώθησαν αφηγήσεις εθνικής συνέχειας, ανασυγκρότησης, εκσυγχρονισμού και δυτικού προσανατολισμού. Ταυτόχρονα, η επιλογή των αναμνηστικών θεμάτων αποκαλύπτει τον επιλεκτικό χαρακτήρα της επίσημης μνήμης και τη στενή σχέση μεταξύ ιστορικής αναπαράστασης και πολιτικών στόχων. Η έρευνα καταλήγει στο συμπέρασμα ότι τα ελληνικά γραμματόσημα των δεκαετιών του 1950 και του 1960 αποτέλεσαν έναν σημαντικό μηχανισμό διαμόρφωσης ιστορικής συνείδησης και επικοινωνίας κρατικά κατευθυνόμενων ερμηνειών του παρελθόντος στο ευρύτερο πλαίσιο του Ψυχρού Πολέμου.
This thesis examines the Greek philatelic publication program between 1950 and 1966 as a medium of public history, cultural memory, and political communication. Although postage stamps primarily serve postal functions, they also operate as state symbols that commemorate events, promote historical narratives, and project national identity. The study investigates how the Greek state used stamp issues during the Cold War to represent the nation’s past and articulate political and ideological priorities. The research is based on the analysis of all Greek stamp series issued between 1950 and 1966, together with the official information bulletins of the Hellenic Post (ELTA) and material from the philatelic journal Philoteleia. Attention is given to the themes, imagery, and symbols employed in the stamp designs and to the historical context in which they were produced. The findings indicate that the philatelic program functioned as an important instrument of state representation. Through references to classical antiquity, orthodox denomination, military achievements, economic development, and international cooperation, the stamps promoted narratives of national continuity, reconstruction, modernization, and Western orientation. At the same time, the selection of commemorative themes reveals the selective character of official memory and the close relationship between historical representation and political objectives. The thesis concludes that Greek postage stamps of the 1950s and 1960s constituted a significant mechanism for shaping historical consciousness and communicating state-sponsored interpretations of the past within the broader context of the Cold War.