Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη φύση, την ένταση και τις επιπτώσεις των γεωοικονομικών κινδύνων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ελλάδα, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην ανθεκτικότητα ενεργειακών, εφοδιαστικών και τεχνολογικών συστημάτων σε περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας. Η αυξανόμενη πολιτικοποίηση των οικονομικών αλληλεξαρτήσεων, σε συνδυασμό με τις διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες, τις ενεργειακές κρίσεις, τους τεχνολογικούς περιορισμούς και τις κυβερνοαπειλές, αναδεικνύουν τη σημασία ανάπτυξης αποτελεσματικών μηχανισμών γεωοικονομικής ανθεκτικότητας και διαχείρισης συστημικών κινδύνων.

Στο θεωρητικό μέρος της έρευνας αναλύονται βασικές έννοιες όπως η γεωοικονομία, η στρατηγική αλληλεξάρτηση, οι συστημικοί κίνδυνοι, η οικονομική ασφάλεια και η στρατηγική αυτονομία. Παράλληλα, εξετάζονται οι κυριότερες γεωοικονομικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ελλάδα στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον.

Μεθοδολογικά, η εργασία βασίζεται σε συνδυασμό ποιοτικής και ποσοτικής ανάλυσης. Αρχικά πραγματοποιείται ανάλυση PESTEL και αξιολόγηση κινδύνων, ενώ στη συνέχεια αναπτύσσεται μοντέλο προσομοίωσης Monte Carlo με χρήση τριγωνικών κατανομών (triangular distributions) και δείκτη γεωοικονομικού κινδύνου (GRI), προκειμένου να αποτυπωθεί η πιθανότητα εμφάνισης διαφορετικών επιπέδων γεωοικονομικής αστάθειας. Η ανάλυση σεναρίων διακρίνεται σε βασικό, δυσμενές και ακραίο σενάριο, επιτρέποντας τη διαφοροποίηση στρατηγικών αντιμετώπισης ανάλογα με την ένταση των διαταραχών.

Από τα αποτελέσματα της έρευνας διαφαίνεται ότι οι γεωοικονομικοί κίνδυνοι χαρακτηρίζονται από υψηλό βαθμό αλληλεξάρτησης και δυνατότητα δημιουργίας συστημικών αλυσιδωτών επιπτώσεων. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η γεωοικονομική ανθεκτικότητα δεν συνδέεται αποκλειστικά με τη μείωση εξαρτήσεων, αλλά και με την ικανότητα ταχείας προσαρμογής, παρακολούθησης και διαχείρισης κρίσεων σε περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.

The present thesis examines the nature, intensity, and implications of geo-economic risks for the European Union and Greece, focusing on the resilience of energy, technological, and supply chain systems under conditions of increasing geopolitical uncertainty. The growing politicization of economic interdependence, disruptions in global supply chains, energy market volatility, technological restrictions, and cyber threats highlight the importance of developing effective geo-economic resilience and systemic risk management mechanisms.

The theoretical framework of the study explores key concepts such as geo-economics, strategic interdependence, systemic risk, economic security, and strategic autonomy. In parallel, the research analyzes the main geo-economic challenges faced by the European Union and Greece within the contemporary international environment.

Methodologically, the thesis combines qualitative and quantitative approaches. Initially, a PESTEL analysis and risk assessment framework are applied to identify and evaluate critical geo-economic threats. Subsequently, a Monte Carlo simulation model using triangular distributions and a Geo-economic Risk Index (GRI) is developed in order to estimate the probability of different levels of geo-economic instability. The scenario analysis is structured into baseline, adverse, and extreme scenarios, allowing the differentiation of resilience and response strategies according to the severity of disruptions.

The findings indicate that geo-economic risks are characterized by a high degree of interconnectedness and the ability to generate cascading systemic effects across energy, technological, logistical, and digital systems. Furthermore, the study demonstrates that geo-economic resilience is not limited to reducing dependencies, but also involves the capacity for rapid adaptation, monitoring, and crisis management within a highly uncertain and evolving strategic environment.