Abstract

The Greek educational system has been dramatically changed in recent years by migration flows that transformed traditional classrooms into multilingual learning environments. Current reforms require teachers to become agents of change and effectively integrate multilingual students. However, there is a lack of understanding of the specific challenges that this change entails and how teachers can address them in practice. This research aims to examine the challenges teachers face and the strategies they explore regarding the teaching of refugee and migrant students within the region of Thessaloniki. Adopting a qualitative approach based on a case study design, ten school teachers were involved. Semi-structured interviews were used to explore in detail the obstacles they face and the strategies they employ in everyday classroom practice. The findings highlight the importance of meaningful state support in helping teachers facilitate the inclusion of multilingual students. The findings also highlight the significance of a national strategy that promotes substantial inclusion beyond administrative support that leaves teachers alone to manage multicultural students. The main problems reported by the interviewees were language barriers, especially for newcomer students, obsolete or outdated textbooks and numerous hours of afternoon engagement for modifying and adapting teaching material.  Furthermore, they reported a lack of specialized training seminars, the challenges of mixed-ability classes, interrupted attendance, and poor staffing. Despite the challenges, teachers strive to help multilingual students and develop a range of effective strategies such as authentic resources, illustrated books, digital tools, gamification, and mixed teaching approaches such as TBL, CLIL, and the Communicative approach. Almost all teachers use students’ first/mother language in an effort to empower students’ identities and to help them learn the host country’s language. Teachers associate their effectiveness with the substantial support they receive from Refugee Education Coordinators underscoring the importance of continuous support. Nevertheless, a national strategy is needed that is not based solely on individual initiatives. Finally, teachers are not satisfied with the institutional framework of Educational Priority Zones, and they would like to attend practice-oriented seminars that focus on the practical implementation of theory.  

 Key words

Refugee Education Classes, Challenges, Effective strategies, Professional Development

Περίληψη

Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει αλλάξει ριζικά την τελευταία δεκαετία εξαιτίας των αυξημένων μεταναστευτικών ροών μετατρέποντας τις παραδοσιακές τάξεις σε πολύγλωσσα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα. Οι τρέχουσες ρυθμίσεις απαιτούν από τους εκπαιδευτικούς να γίνουν φορείς αυτής της αλλαγής και να εντάξουν αποτελεσματικά αυτούς τους μαθητές. Ωστόσο παρατηρείται έλλειψη κατανόησης για το είδος των προκλήσεων που συνεπάγεται αυτή η αλλαγή και για το πώς οι εκπαιδευτικοί μπορούν να τις αντιμετωπίσουν στην πράξη. Αυτή η έρευνα έχει στόχο να εμβαθύνει στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτικοί και στις στρατηγικές που εφαρμόζουν κατά τη διδασκαλία μαθητών με προσφυγικό και μεταναστευτικό υπόβαθρο της Θεσσαλονίκης. Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκε ποιοτική έρευνα με ημιδομημένες συνεντεύξεις, στην οποία συμμετείχαν δέκα εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Τάξεις Υποδοχής. Κατά τη διάρκεια των συνεντεύξεων, τους δόθηκε η ευκαιρία να αναλύσουν τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν και τις διδακτικές στρατηγικές που χρησιμοποιούν στην προσπάθεια τους να εντάξουν τους μαθητές. Τα κυριότερα προβλήματα που ανέφεραν, είναι οι γλωσσικές δυσκολίες, τα αναχρονιστικά διδακτικά εγχειρίδια και οι πολλές ώρες απογευματινής ενασχόλησης για τη δημιουργία διδακτικού υλικού. Επίσης, η έλλειψη εξειδικευμένων σεμιναρίων κατάρτισης, οι ανομοιογενείς τάξεις, η διακοπτόμενη φοίτηση και η ετεροχρονισμένη στελέχωση των Τμημάτων Υποδοχής. Παρά τις προαναφερόμενες δυσκολίες, καταβάλουν αξιοσημείωτη  προσπάθεια για την ομαλή ένταξη αυτών των μαθητών,  χρησιμοποιώντας βοηθητικά μέσα όπως εικονογραφημένα βιβλία, ψηφιακά μέσα και παιχνίδια. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην αξιοποίηση της   πρώτης/μητρικής γλώσσας των μαθητών στην προσπάθειά τους να ενδυναμώσουν την πολυπολιτισμική τους ταυτότητα. Οι εκπαιδευτικοί είναι ικανοποιημένοι από την υποστήριξη που λαμβάνουν από τους Συντονιστές Εκπαίδευσης Προσφύγων και τους διευθυντές των σχολείων, τονίζοντας παράλληλα τη σημασία της συνεχούς επιμόρφωσης. Τα παραπάνω ευρήματα υπογραμμίζουν τη σπουδαιότητα διαμόρφωσης μιας εθνικής στρατηγικής που θα παρέχει στους εκπαιδευτικούς τα απαραίτητα εφόδια από την αρχή του σχολικού έτους και θα μεριμνά για την ουσιαστική ένταξη μαθητών με διαφορετικό πολιτισμικό και γλωσσικό υπόβαθρο, την αναγκαιότητα αναμόρφωσης του θεσμικού πλαισίου των Τάξεων Υποδοχής  και την καθιέρωση συστηματικών επιμορφώσεων βιωματικού χαρακτήρα .  

Λέξεις-κλειδιά: 

Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας, Εμπόδια, Καλές διδακτικές  Πρακτικές, Επαγγελματική εξέλιξη