Εισαγωγή:

Τα ζυμωμένα τρόφιμα αποτελούν σημαντικό μέρος της ανθρώπινης διατροφής και έχουν συσχετιστεί με ευεργετικές επιδράσεις στο μικροβίωμα του εντέρου και στη ρύθμιση της ανοσολογικής απόκρισης. Ωστόσο, τα διαθέσιμα δεδομένα σχετικά με τη σχέση τους με τα αλλεργικά νοσήματα παραμένουν περιορισμένα και αντικρουόμενα.

Σκοπός:

Η παρούσα μελέτη διερεύνησε τη συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης ζυμωμένων τροφίμων και του αυτοαναφερόμενου επιπολασμού τροφικών αλλεργιών ή/και δυσανεξιών σε ενήλικο ευρωπαϊκό πληθυσμό, μέσω δευτερογενούς ανάλυσης δεδομένων της μελέτης PIMENTO με τη χρήση του επικυρωμένου ερωτηματολογίου Συχνότητας Κατανάλωσης Ζυμωμένων Τροφίμων (3FQ).

Μέθοδος:

Πραγματοποιήθηκε συγχρονική παρατηρητική μελέτη συσχέτισης με βάση δεδομένα 10.310 ενηλίκων συμμετεχόντων της μελέτης PIMENTO από 53 ευρωπαϊκές χώρες. Στην ανάλυση συμπεριλήφθηκαν συμμετέχοντες με πλήρη δεδομένα για τις υπό μελέτη μεταβλητές. Η κατανάλωση ζυμωμένων τροφίμων και ροφημάτων αξιολογήθηκε με τη χρήση του ερωτηματολογίου 3FQ, ενώ η παρουσία τροφικών αλλεργιών ή/και δυσανεξιών καταγράφηκε βάσει αυτοαναφοράς. Οι συσχετίσεις διερευνήθηκαν μέσω υπολογισμού προσαρμοσμένων λόγων επιπολασμού (adjusted Prevalence Ratios, aPR), μετά από προσαρμογή για πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες.

Αποτελέσματα:

Το 15,7% των συμμετεχόντων ανέφερε παρουσία τροφικών αλλεργιών ή/και δυσανεξιών. Η κατανάλωση ζυμωμένων γαλακτοκομικών προϊόντων συσχετίστηκε με χαμηλότερο επιπολασμό τροφικών αλλεργιών ή/και δυσανεξιών (aPR=0,553, p<0,001), όπως και η κατανάλωση ζυμωμένων δημητριακών (aPR=0,577, p<0,001), σοκολάτας (aPR=0,798, p=0,011) και καφέ (aPR=0,865, p=0,014). Αντίθετα, υψηλότερος επιπολασμός παρατηρήθηκε στους καταναλωτές ζυμωμένων μη αλκοολούχων ποτών (aPR=1,124, p=0,025), ξιδιού (aPR=1,111, p=0,049) και εναλλακτικών φυτικών προϊόντων κρέατος και γαλακτοκομικών (plant-based) (aPR=1,620, p<0,001). Οι περισσότερες υπόλοιπες κατηγορίες ζυμωμένων τροφίμων δεν παρουσίασαν στατιστικά σημαντικές συσχετίσεις μετά την προσαρμογή για συγχυτικούς παράγοντες.

Συμπεράσματα:

Η κατανάλωση ορισμένων κατηγοριών ζυμωμένων τροφίμων, κυρίως των ζυμωμένων γαλακτοκομικών και των ζυμωμένων δημητριακών, συσχετίστηκε με χαμηλότερο επιπολασμό τροφικών αλλεργιών ή/και δυσανεξιών, ενώ η κατανάλωση εναλλακτικών φυτικών προϊόντων κρέατος και γαλακτοκομικών (plant-based) συσχετίστηκε με υψηλότερο επιπολασμό. Ωστόσο, λόγω του συγχρονικού σχεδιασμού της μελέτης, δεν είναι δυνατή η εξαγωγή αιτιολογικών συμπερασμάτων και δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο αντίστροφης αιτιότητας. Απαιτούνται προοπτικές επιδημιολογικές μελέτες και κλινικές δοκιμές για την περαιτέρω διερεύνηση του ρόλου των ζυμωμένων τροφίμων στην πρόληψη και διαχείριση των αλλεργικών νοσημάτων.

Introduction:

Fermented foods constitute an important component of the human diet and have been associated with beneficial effects on the gut microbiome and the regulation of immune responses. However, the available evidence regarding their relationship with allergic diseases remains limited and inconclusive.

Objective:

This study investigated the association between fermented food consumption and the self-reported prevalence of food allergies and/or intolerances among European adults through a secondary analysis of data from the PIMENTO study using the validated Fermented Food Frequency Questionnaire, (3FQ).

Methods:

A cross-sectional observational study was conducted using data from 10,310 adult participants in the PIMENTO study across 53 European countries. Only participants with complete data for the variables of interest were included in the analysis. Consumption of fermented foods and beverages was assessed using the 3FQ questionnaire, while the presence of food allergies and/or intolerances was determined through self-report. Associations were examined by calculating adjusted Prevalence Ratios (aPRs) after adjustment for potential confounding factors.

Results:

Overall, 15.7% of participants reported having food allergies and/or intolerances. Consumption of fermented dairy products was associated with a lower prevalence of food allergies and/or intolerances (aPR=0.553, p<0.001), as was the consumption of fermented cereals (aPR=0.577, p<0.001), chocolate (aPR=0.798, p=0.011), and coffee (aPR=0.865, p=0.014). In contrast, a higher prevalence was observed among consumers of fermented non-alcoholic beverages (aPR=1.124, p=0.025), vinegar (aPR=1.111, p=0.049), and plant-based meat and dairy alternatives (aPR=1.620, p<0.001). Most of the remaining categories of fermented foods were not significantly associated with the outcome after adjustment for confounding factors.

Conclusions:

Consumption of certain categories of fermented foods, particularly fermented dairy products and fermented cereals, was associated with a lower prevalence of food allergies and/or intolerances, whereas consumption of plant-based alternatives was associated with a higher prevalence. However, due to the cross-sectional design of the study, causal inferences cannot be drawn, and the possibility of reverse causation cannot be excluded. Prospective epidemiological studies and clinical trials are warranted to further investigate the role of fermented foods in the prevention and management of allergic diseases.