Περίληψη

   Η παρούσα διπλωματική εργασία επιχείρησε να διερευνήσει τον ρόλο της ηγεσίας υπό το πρίσμα της οργανωσιακής αλλαγής στον δημόσιο τομέα με έμφαση στη διαχείριση της συγχώνευσης των δικαστικών υπηρεσιών που θεσμοθετήθηκε με τον ν.5108/2024 και στην προσαρμογή των εργαζομένων στο μεταρρυθμιστικό εργασιακό περιβάλλον ύστερα από την εφαρμογή του νέου δικαστικού χάρτη. Η μελέτη εστιάζει στην περίπτωση ενός Πρωτοδικείου της χώρας αναδεικνύοντας τις δυσχέρειες που αντιμετώπισαν τόσο οι υπάλληλοι, όσο και οι δικαστικοί λειτουργοί κατά τη διαδικασία της ενοποίησης του πρώτου βαθμού Δικαιοσύνης, τις μεταβολές που η ίδια επέφερε, καθώς και τη συμβολή της ηγεσίας στη διαχείριση της μεταβατικής αυτής περιόδου. 

   Το θεωρητικό πλαίσιο της εργασίας εδράζεται στην σχετιζόμενη με τις συγχωνεύσεις των δημόσιων οργανισμών, την οργανωσιακή αλλαγή και κουλτούρα, την αντίσταση, τις θεωρίες και τα πρότυπα ηγεσίας εγχώρια και διεθνή βιβλιογραφία. Προκειμένου να επιτευχθούν οι ερευνητικοί στόχοι, αξιοποιήθηκε η ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση, βάσει της οποίας πραγματοποιήθηκε η συλλογή των δεδομένων μέσω ημιδομημένων συνεντεύξεων που διεξήχθησαν τον Ιούνιο του 2026, ενώ τα δεδομένα ερμηνεύθηκαν με τη μέθοδο της θεματικής ανάλυσης. Τα ευρήματα της έρευνας ανέδειξαν ότι η συγχώνευση των δικαστικών υπηρεσιών προσλήφθηκε από τους συμμετέχοντες ως ένας άνωθεν επιβεβλημένος μετασχηματισμός, ο οποίος διακρίθηκε από τον υπέρογκο φόρτο εργασίας, την ανεπάρκεια υποδομών, τα λειτουργικά κωλύματα και τις βαρυσήμαντες προκλήσεις προσαρμοστικότητας. Κατά το αρχικό στάδιο της ενοποίησης αναπτύχθηκαν ορισμένες εντάσεις μεταξύ των υπαλλήλων που εργάζονταν ήδη στο Πρωτοδικείο Χ κι εκείνων που μετακινήθηκαν από τα πρώην Ειρηνοδικεία, οι οποίες προκάλεσαν την αβεβαιότητα και το αίσθημα της απαξίωσης. 

   Σε διοικητικό επίπεδο, τα πορίσματα της έρευνας κατέδειξαν την επικράτηση ενός συναλλακτικού στυλ ηγεσίας με περιορισμένα στοιχεία μετασχηματιστικής καθοδήγησης και εποπτείας. Μολονότι καταγράφηκε από ορισμένους συμμετέχοντες μία θετική αποτίμηση του υποστηρικτικού ρόλου της ηγεσίας, η έλλειψη συστηματικής επικοινωνίας και οράματος επιδείνωσε την ανασφάλεια των εργαζομένων. Σε τελική ανάλυση, η ομαλή λειτουργία της υπηρεσίας θεμελιώθηκε στην πολυετή επαγγελματική εμπειρία, στο αίσθημα ευθύνης και φιλοτιμίας και ιδίως στην συναδελφική αλληλεγγύη. Η έρευνα συμβάλλει στην ανάδειξη του αντικτύπου των μεταρρυθμίσεων στην ελληνική δημόσια διοίκηση αποδίδοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στον ρόλο της ηγεσίας και του ανθρώπινου παράγοντα στη διαχείριση μίας οργανωσιακής αλλαγής. 

Λέξεις - Κλειδιά: οργανωσιακή αλλαγή, συγχωνεύσεις, ηγεσία, δημόσιος τομέας, δικαστικές υπηρεσίες, μεταρρυθμίσεις, αντίσταση στην αλλαγή, προσαρμογή, ανθρώπινο δυναμικό 

Abstract

   This thesis investigates the role of leadership in the context of organizational change in the public sector, with a particular emphasis on managing the merger of judicial services established by Law 5108/2024 and on the adaptation of workers to the reformed work environment following the implementation of the new judicial map. The study focuses on the case of a Court of First Instance in the country, highlighting the difficulties faced by both officials and judicial staff during the process of consolidating the first degree of Justice, the changes it brought about, and the contribution of leadership to the management of this transitional period.

   The theoretical framework of the work is based on both domestic and international literature related to mergers of public organizations, organizational change and culture, resistance, and theories of leadership patterns. To achieve the research objectives, a qualitative methodological approach was used, and data was collected through semi-structured interviews conducted in June 2026. The data was interpreted using thematic analysis. The research findings indicated that the merger of judicial services was perceived by participants as an imposed transformation from above, characterized by excessive workload, infrastructure deficiencies, operational impediments, and significant adaptation challenges. During the initial stage of unification, tensions developed between the officials already working at Court of First Instance and those who transitioned from the former Magistrates' Courts, resulting in uncertainty and feelings of obsolescence.

   At the administrative level, the findings demonstrated the prevalence of a transactional leadership style, with limited evidence of transformative guidance and oversight. Although some participants reported a positive assessment of the supportive role of leadership, the lack of systematic communication and vision exacerbated employee insecurity. Ultimately, the smooth operation of the service relied on many years of professional experience, a sense of responsibility, philanthropy, and especially on fraternal solidarity. The research contributes to highlighting the impact of the reforms on greek public administration, emphasizing the importance of leadership and the human factor in managing organizational change.

Keywords: organizational change, mergers, leadership, public sector, judicial services, reforms, resistance to change, adaptation, human resources.