Επί μακρόν, η μελέτη του οργανωμένου εγκλήματος κυριαρχούνταν από νομικοκεντρικές προσεγγίσεις που εξετάζουν τα μορφολογικά χαρακτηριστικά της εγκληματικής οργάνωσης, όπως αυτή τυποποιείται στην αντίστοιχη νομική ύλη αλλά και στην καταστολή μεμονωμένων δραστών. Η εγκληματολογία ωστόσο ανέδειξε ότι η οργανωμένη εγκληματικότητα δεν λειτουργεί εκτός του εκάστοτε κοινωνικού πλαισίου, αλλά αποτελεί ένα σύστημα «κοινωνικής οργάνωσης», που εξαρτάται, συμβιώνει και διεισδύει στην νόμιμη οικονομία και στις κοινωνικές δομές. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι η οργανωμένη εγκληματικότητα, δεδομένης και της ταχείας και αποτελεσματικής της προσαρμοστικότητας, φτάνει να παρέχει ουσιαστικά υπηρεσίες, επιλύοντας προβλήματα σε «γκρίζες ζώνες» της οικονομίας, πληρώνοντας κενά που η νόμιμη οικονομία αδυνατεί να καλύψει.

Εγχώρια, η «Οικονομία της νύχτας», βρίσκεται στο επίκεντρο της συμβιωτικής αυτής σχέσης νομιμότητας – παρανομίας. Πρόκειται για χώρο «οριακό», με έντονη οικονομική δραστηριότητα ένεκα και της μαζικής κατανάλωσης, και άρα «προνομιακό» για την ανάπτυξη διαφορών αγορών του οργανωμένου εγκλήματος, όπως μεταξύ άλλων ναρκωτικά, εκβιάσεις, σωματεμπορία αλλά και ξέπλυμα «μαύρου» χρήματος. Σημαντική παράμετρος της κοινωνικής οργάνωσης αυτού ιδιαιτέρως του χώρου είναι και οι σχέσεις διαπλοκής που δημιουργούνται μεταξύ οργανωμένου εγκλήματος και κρατικών λειτουργών αλλά και επιχειρηματιών και καταναλωτών.

Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να αναδειχθούν τόσο οι νομικοί όσο και, κυρίως, οι έξω-νομικοί παράγοντες που καταφέρνουν να επηρεάσουν την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος από τους φορείς του ποινικοκατασταλτικού μηχανισμού, με στόχευση στην Αστυνομία και την Δικαιοσύνη. Μέσα από την θεωρητική επισκόπηση αλλά και ανάδειξη ποιοτικών στοιχείων προερχόμενων από επαγγελματίες τόσο της Αστυνομίας όσο και της Δικαιοσύνης που σχετίζονται άμεσα με τα αντικείμενα των παράνομων αυτών αγορών, διερευνάται πως τυχόν νομικά κενά ή ζητήματα συνεχών αλλαγών νομοθεσίας και εφαρμοσιμότητας αυτής σε συνδυασμό με οργανωσιακές - λειτουργικές αδυναμίες, σχέσεις και επιρροές από εξωτερικούς παράγοντες επιδρούν στην αποτελεσματικότητα των Αρχών.

Η κατανόηση της δυναμικής των επιμέρους αυτών παραγόντων επιρροής θα μπορούσε να βοηθήσει στην κατά τον δυνατόν ελαχιστοποίηση της επιρροής τους ώστε η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος να γίνει αποδοτικότερη.

For a long time, the study of organized crime has been dominated by legal-centric approaches that examine the morphological characteristics of the criminal organization, as typified in relevant legal statutes, while also focusing on the suppression of individual perpetrators. However, criminology has highlighted that organized crime does not operate in a social vacuum; rather, it constitutes a system of "social organization" that depends on, coexists with, and penetrates the licit economy and social structures. It is of particular interest that organized crime, given its rapid and effective adaptability, essentially ends up providing services and resolving problems within the "grey zones" of the economy, filling gaps that the licit economy is unable to address.

In the domestic context, the "Night Economy" lies at the epicenter of this symbiotic relationship between legality and illegality. It constitutes a "liminal" space, characterized by intense economic activity driven by mass consumption, rendering it a "privileged" field for the development of various organized crime markets, including drug trafficking, extortion, human trafficking, and money laundering. A significant parameter of the social organization within this specific domain is the web of collusion formed between organized crime and state officials, as well as entrepreneurs and consumers.

The aim of the present study is to highlight both the legal and, primarily, the extra-legal factors that influence the countermeasures against organized crime by the criminal justice system, with a specific focus on the Police and the Judiciary. Through a theoretical review and the analysis of qualitative data derived from professionals within both the Police and the Judiciary—who are directly involved with these illicit markets—this study investigates how legal gaps, legislative instability, and enforceability issues, combined with organizational/functional weaknesses and external influences, impact the effectiveness of the Authorities. Understanding the dynamics of these individual factors could contribute to minimizing their negative impact, thereby rendering the fight against organized crime more efficient.