Καρκίνος του μαστού: Επιδημιολογικά δεδομένα και η αλληλεπίδραση του μικροβιώματος με την ανοσολογική απόκριση

Breast cancer: Epidemiological data and the interaction of the microbiome with the immune response (Αγγλική)

  1. MSc thesis
  2. ΣΟΦΙΑ ΔΑΦΕΡΜΟΥ
  3. Επιδημιολογία (ΕΠΙ)
  4. 07 Μαρτίου 2026
  5. Ελληνικά
  6. 87
  7. ΛΑΒΔΑΝΙΤΗ ΜΑΡΙΑ
  8. ΛΑΒΔΑΝΙΤΗ ΜΑΡΙΑ | ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΟΣ ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ
  9. Καρκίνος μαστού, μικροβίωμα, δυσβίωση, ανοσολογική απόκριση
  10. ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ
  11. 7
  12. 94
  13. Γράφημα 1. Οι 5 πιο συχνοί καρκίνοι παγκοσμίως στις γυναίκες το 2022 (στοιχεία από GLOBOCAN 2022), Γράφημα 2. Οι 5 πιο συχνοί καρκίνοι παγκοσμίως και για τα δύο φύλα το 2022 (στοιχεία από GLOBOCAN 2022), Γράφημα 3. ASR, Επίπτωσης και θνησιμότητας παγκοσμίως το 2022 (στοιχεία από GLOBOCAN 2022), Γράφημα 4. Νέες περιπτώσεις με καρκίνο του μαστού σε γυναίκες το 2022 στην Ε..Ε (στοιχεία από GLOBOCAN 2022),Γράφημα 5. Νέες περιπτώσεις με καρκίνο του μαστού και των δύο φύλων το 2022 στην Ε.Ε.(στοιχεία από GLOBOCAN 2022),Πίνακας 1. Επίπτωση, θνησιμότητα και επιπολασμός καρκίνου παγκοσμίως το 2022, GLOBOCAN 2022, Πίνακας 2. Στατιστικά στοιχεία καρκίνου του μαστού στην Ελλάδα, GLOBOCAN 2022, Πίνακας 3. Επίπτωση, θνησιμότητα και επιπολασμός καρκίνου στην Ελλάδα το 2022,GLOBOCAN 2022, Πίνακας 4. Μοριακοί υπότυποι καρκίνου του μαστού, Πίνακας 5. Συγκεντρωτικός πίνακας καρκινωμάτων, Πίνακας 6. Σταδιοποίηση του μαστού ΤΝΜ, Πίνακας 7. Στάδια καρκίνου του μαστού, Πίνακας 8. Βακτήρια και μικρόβια που εμφανίζονται σε υγιείς ή καρκινοπαθείς ιστούς του μαστού, Πίνακας 9. Συνοπτική περιγραφή μελετών, Σχήμα 1. Prisma διάγραμμα ροής ερευνών ανασκόπησης
    • Εισαγωγή:
      Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί μία από τις συχνότερες κακοήθειες στις γυναίκες και από τις κύριες αιτίες θνησιμότητας παγκοσμίως. Τα τελευταία χρόνια, το μικροβίωμα έχει αναδειχθεί ως σημαντικός ρυθμιστικός παράγοντας ορμονικών και ανοσολογικών διεργασιών, οι οποίες ενδέχεται να συσχετίζονται με την έναρξη και την πρόοδο της νόσου.

      Σκοπός:
      Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι να μελετηθεί ο ρόλος του μικροβιώματος στην παθογένεση και στην εξέλιξη της κακοήθειας του μαστού καθώς και η αλληλεπίδρασή του με τους μηχανισμούς της ανοσολογικής απόκρισης.

      Υλικό και Μέθοδος:
      Πραγματοποιήθηκε συστηματική βιβλιογραφική ανασκόπηση σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020. Αναζητήθηκαν μελέτες στις βάσεις δεδομένων PubMed, Springer Link και Scopus από το 2015 έως το 2025. Χρησιμοποιήθηκαν λέξεις-κλειδιά όπως: "breast cancer" "microbiome", "dysbiosis", "subtypes" "prognosis", "immune response", "tumor immunity". Στην ανασκόπηση εντάχθηκαν πρωτογενείς ερευνητικές μελέτες που αφορούσαν ανθρώπινους πληθυσμούς με διαγνωσμένο καρκίνο του μαστού, ανεξαρτήτως ηλικίας, σταδίου ή μοριακού υποτύπου και αξιολογούσαν τη σύνθεση ή τη λειτουργία του μικροβιώματος καθώς και τη συσχέτισή τους με την ανοσολογική απόκριση στον καρκίνο του μαστού. Επιπλέον, συμπεριλήφθηκαν δημοσιεύσεις μόνο στην αγγλική γλώσσα με διαθέσιμο πλήρες κείμενο, οι οποίες είχαν δημοσιευθεί την τελευταία δεκαετία. Αποκλείστηκαν μελέτες που ήταν ανασκοπήσεις, μετα-αναλύσεις και άρθρα που δεν εστίαζαν στη σχέση μικροβιώματος–ανοσολογικής απόκρισης–καρκίνου του μαστού, δημοσιεύσεις σε άλλη γλώσσα εκτός της αγγλικής ή χωρίς διαθέσιμο πλήρες κείμενο, καθώς και διπλότυπες δημοσιεύσεις. Επίσης, αποκλείστηκαν μελέτες με ανεπαρκή μεθοδολογικά τεκμηρίωση, μελέτες που πραγματοποιήθηκαν σε ζωικά πρότυπα ή σε πειραματικά μοντέλα in vitro/in vivo, μελέτες που βρίσκονταν σε εξέλιξη, καθώς και δημοσιεύσεις παλαιότερες της δεκαετίας. Η αξιολόγηση της μεθοδολογικής ποιότητας των μελετών πραγματοποιήθηκε με τη χρήση του εργαλείου CASP. Η σύνθεση και η ερμηνεία των ευρημάτων πραγματοποιήθηκε μέσω ποιοτικής σύνθεσης των δεδομένων.

      Αποτελέσματα:
      Τα ευρήματα από τις 10 επιλεγμένες μελέτες αναδεικνύουν διαφοροποιήσεις στη σύνθεση του μαστικού και εντερικού μικροβιώματος μεταξύ υγιών και καρκινικών καταστάσεων, με μεταβολές στη μικροβιακή ποικιλότητα και στην αφθονία συγκεκριμένων βακτηριακών ομάδων. Οι αλλαγές αυτές συσχετίζονται με διαταραχές του μεταβολισμού των οιστρογόνων, φλεγμονώδεις διεργασίες και διαφοροποιημένα ανοσολογικά προφίλ, γεγονός που υποδηλώνει πιθανή συσχέτιση του μικροβιώματος με την παθογένεση και εξέλιξη του καρκίνου του μαστού.

      Συμπεράσματα:
      Υπάρχει στενή αλληλεξάρτηση μεταξύ εντερικής/μαστικής δυσβίωσης, ορμονικής ρύθμισης και ανοσολογικής απόκρισης με επιδράσεις στην παθογένεση και εξέλιξη της νόσου. Το μικροβίωμα αναδεικνύεται ως αναδυόμενος βιοδείκτης προγνωστικής και θεραπευτικής σημασίας με προοπτικές εξατομικευμένων παρεμβάσεων.
    • Introduction:
      Breast cancer is one of the most common malignancies in women and one of the leading causes of mortality worldwide. In recent years, the microbiome has emerged as an important regulator of hormonal and immune processes, which are likely to be associated with the onset and progression of the disease.

      Objective:
      The purpose of this thesis is to study the role of the microbiome in the pathogenesis and progression of breast cancer, as well as its interaction with the mechanisms of the immune response.

      Materials and Methods:
      A systematic literature review was conducted in accordance with the PRISMA 2020 guidelines. Studies were searched in the PubMed, Springer Link, and Scopus databases from 2015 to 2025. Keywords such as "breast cancer," "microbiome," "dysbiosis," "subtypes," "prognosis," "immune response," and "tumor immunity." The review included primary research studies involving human populations diagnosed with breast cancer, regardless of age, stage, or molecular subtype, and evaluated the composition or function of the microbiome and its association with the immune response to breast cancer. In addition, only publications in English with full text available, published in the last decade, were included. Studies that were reviews, meta-analyses, and articles that did not focus on the relationship between the microbiome, immune response, and breast cancer, publications in languages other than English or without full text available, as well as duplicate publications. Studies with insufficient methodological documentation, studies conducted on animal models or in vitro/in vivo experimental models, studies that were in progress, and publications older than ten years were also excluded. The methodological quality of the studies was assessed using the CASP tool. The findings were synthesized and interpreted through qualitative data synthesis.

      Results:
      The findings from the 10 selected studies highlight differences in the composition of the breast and intestinal microbiome between healthy and cancerous conditions, with changes in microbial diversity and the abundance of specific bacterial groups. These changes are associated with disturbances in estrogen metabolism, inflammatory processes, and altered immune profiles, suggesting a possible association of the microbiome with the pathogenesis and progression of breast cancer.

      Conclusions:
      There is a close interdependence between intestinal/breast dysbiosis, hormonal regulation, and immune response with effects on the pathogenesis and progression of the disease. The microbiome is emerging as a promising biomarker of prognostic and therapeutic significance with prospects for personalized interventions.
  15. Hellenic Open University
  16. Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση 4.0 Διεθνές