Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την επίδραση ακραίων γεγονότων στις τιμές ενέργειας και στην απανθρακοποίηση της οικονομίας αναδεικνύοντας τον τρόπο με τον οποίο οι σύγχρονες ενεργειακές κρίσεις επηρεάζουν τόσο τη λειτουργία των ενεργειακών αγορών όσο και τη διαδικασία της ενεργειακής μετάβασης. Τα τελευταία χρόνια, ακραία γεγονότα, όπως έντονα κλιματικά φαινόμενα, φυσικές καταστροφές, γεωπολιτικές συγκρούσεις, η πανδημία COVID-19 και η ενεργειακή κρίση που ακολούθησε τον πόλεμο στην Ουκρανία, έχουν προκαλέσει σημαντικές διαταραχές στην προσφορά και στη ζήτηση ενέργειας οδηγώντας σε έντονη μεταβλητότητα των τιμών και αυξημένη αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές.

Η εργασία βασίζεται σε δομημένη βιβλιογραφική ανασκόπηση της διεθνούς επιστημονικής βιβλιογραφίας με στόχο τη σύνθεση των κυριότερων θεωρητικών προσεγγίσεων και εμπειρικών ευρημάτων σχετικά με τις επιπτώσεις των ακραίων γεγονότων στις ενεργειακές αγορές. Επιπλέον, παρουσιάζονται τα βασικά οικονομετρικά και στατιστικά μοντέλα που χρησιμοποιούνται στη διεθνή βιβλιογραφία για την ανάλυση της μεταβλητότητας και των ακραίων μεταβολών στις τιμές ενέργειας, καθώς και οι μηχανισμοί μέσω των οποίων οι διαταραχές αυτές επιδρούν στην ενεργειακή ασφάλεια, στις επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην πορεία της απανθρακοποίησης της οικονομίας.

Τα ευρήματα της βιβλιογραφικής ανασκόπησης δείχνουν ότι τα ακραία γεγονότα αυξάνουν σημαντικά τη μεταβλητότητα των ενεργειακών αγορών και επηρεάζουν τη διαμόρφωση των τιμών μέσω διαταραχών στην προσφορά, στη ζήτηση και στις προσδοκίες των οικονομικών φορέων. Παράλληλα, διαπιστώνεται ότι, παρά τις βραχυχρόνιες αρνητικές επιπτώσεις στις επενδύσεις και στην ενεργειακή σταθερότητα, οι ενεργειακές κρίσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης για την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης ενισχύοντας τις πολιτικές ενεργειακής ασφάλειας και την ανάπτυξη τεχνολογιών χαμηλών εκπομπών άνθρακα. Η εργασία καταλήγει ότι η αποτελεσματική διαχείριση των ακραίων γεγονότων αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση της ανθεκτικότητας των ενεργειακών συστημάτων και την επίτευξη των στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης και της απανθρακοποίησης.

This master's thesis examines the impact of extreme events on energy prices and the decarbonization of the economy, highlighting how contemporary energy crises affect both the functioning of energy markets and the process of the energy transition. In recent years, events such as climate extremes, natural disasters, geopolitical conflicts, the COVID-19 pandemic, and the energy crisis triggered by the Russia–Ukraine war have caused significant disruptions to energy supply and demand, resulting in increased price volatility and heightened uncertainty in international energy markets.

The study is based on a structured review of the international scientific literature, aiming to synthesize the main theoretical approaches and empirical findings concerning the effects of extreme events on energy markets. In addition, it presents the principal econometric and statistical models commonly employed in the literature to analyze energy price volatility and extreme price fluctuations, as well as the mechanisms through which these disruptions influence energy security, investments in renewable energy sources, and the decarbonization process.

The findings of the literature review indicate that extreme events significantly increase energy market volatility and affect price formation through disruptions in energy supply, changes in demand, and shifts in market expectations. Furthermore, although such events may have short-term adverse effects on investment activity and energy system stability, they can also act as catalysts for accelerating the energy transition by strengthening energy security policies and promoting investments in low-carbon technologies.

The study concludes that the effective management of extreme events constitutes a key prerequisite for enhancing the resilience of energy systems and achieving the objectives of sustainable development and economic decarbonization.