Εισαγωγή: Η Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος (ΔΑΦ) συνιστά ένα μείζον ζήτημα Δημόσιας Υγείας. Παρά την αύξηση του επιπολασμού, οι επαγγελματίες υγείας συχνά υστερούν σε εξειδικευμένες γνώσεις, με αποτέλεσμα την ελλιπή κλινική υποστήριξη, τη διαγνωστική επισκίαση και την καλλιέργεια ακούσιου στιγματισμού.

Σκοπός: Σκοπός της παρούσας συγχρονικής μελέτης ήταν η διερεύνηση των γνώσεων και των στάσεων των επαγγελματιών υγείας απέναντι σε άτομα με ΔΑΦ, εστιάζοντας στην 2η Υγειονομική Περιφέρεια (Πειραιώς και Αιγαίου).

Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συγχρονική μελέτη (cross-sectional) σε δείγμα 228 επαγγελματιών (ιατροί, νοσηλευτές, θεραπευτές κ.ά.) της 2ης Υγειονομικής Περιφέρειας (Πειραιώς και Αιγαίου). Η συλλογή δεδομένων υλοποιήθηκε ψηφιακά μέσω ερωτηματολογίου, το οποίο περιλάμβανε δημογραφικά χαρακτηριστικά και τα σταθμισμένα ψυχομετρικά εργαλεία KCAHW (αξιολόγηση επιπέδου γνώσεων) και SATA (μέτρηση των κοινωνικών στάσεων). Η στατιστική ανάλυση διενεργήθηκε μέσω του λογισμικού SPSS v.26.

Αποτελέσματα: Η ανάλυση ανέδειξε στατιστικά σημαντική, θετική συσχέτιση μεταξύ των γνώσεων και της υποκλίμακας της προσωπικής απόστασης (p<0,001). Η αυξημένη επιστημονική κατάρτιση αποδείχθηκε ισχυρός προβλεπτικός παράγοντας για τη μείωση του κοινωνικού στίγματος. Παράλληλα, επιβεβαιώθηκε το «παράδοξο της προϋπηρεσίας», καθώς τα έτη κλινικής εμπειρίας δεν βελτίωσαν τις γνώσεις, ενώ οι νεότεροι επαγγελματίες (0-5 έτη) σημείωσαν μικρότερη προσωπική απόσταση. Καθοριστικό ρόλο φάνηκε να διαδραματίζει η βιωματική εμπειρία, όπου επαγγελματίες με συγγενή/φίλο στο φάσμα ή με δικά τους χαρακτηριστικά νευροδιαφορετικότητας, καθώς και όσοι είχαν λάβει στοχευμένη εκπαίδευση (μόλις το 16,2%), κατέγραψαν στατιστικά υψηλότερα σκορ γνώσεων και κοινωνικής αποδοχής. Τέλος, οι θεραπευτές υπερτερούσαν γνωστικά συγκριτικά με τις λοιπές ειδικότητες.

Συμπεράσματα: Η τυπική κλινική εμπειρία δεν επαρκεί για τη διασφάλιση ποιοτικής φροντίδας. Αναδεικνύεται η επιτακτική ανάγκη μετάβασης από το παρωχημένο ιατρικό μοντέλο σε νευροκαταφατικές προσεγγίσεις. Η στοχευμένη εκπαίδευση του προσωπικού, η υιοθέτηση τραυματοκεντρικής φροντίδας και η συμπερίληψη νευροαποκλινόντων ατόμων ως «Εμπειρογνωμόνων εξ Εμπειρίας» αποτελούν αναγκαία βήματα για την άρση των δομικών εμποδίων στο Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Introduction: Autism Spectrum Disorder (ASD) constitutes a major public health issue. Despite the increasing prevalence, healthcare professionals often lack specialized knowledge, resulting in inadequate clinical support, diagnostic overshadowing, and the inadvertent cultivation of stigma.

The aim of this cross-sectional study: The investigation of the knowledge and societal attitudes of healthcare personnel towards individuals with ASD, focusing on the 2nd Regional Health Authority of Piraeus and the Aegean.

Methodology: A cross-sectional study was conducted on a sample of 228 healthcare professionals (physicians, nurses, therapists, etc.) from the 2nd Regional Health Authority of Piraeus and the Aegean. Data were collected digitally using a questionnaire that included demographic characteristics and the validated psychometric tools KCAHW (assessing knowledge levels) and SATA (measuring societal attitudes). Statistical analysis was performed using SPSS v.26.

Results: The analysis revealed a statistically significant positive correlation between knowledge and the personal distance subscale (p<0.001). Increased scientific training proved to be a strong predictor for the reduction of social stigma. Concurrently, the "experience paradox" was confirmed, as years of clinical experience did not improve knowledge, whereas younger professionals (0-5 years) recorded a lower personal distance. Lived experience appeared to play a crucial role: professionals with a relative/friend on the spectrum or with their own neurodivergent traits, as well as those who had received targeted training (only 16.2%), recorded statistically higher scores in both knowledge and social acceptance. Finally, therapists demonstrated higher knowledge levels compared to other specialties.

Conclusions: Conventional clinical practice proves inadequate for safeguarding the quality of care. This underscores the urgent need for a paradigm shift from the traditional medical model to neurodiversity-affirming practices. Targeted staff training, the adoption of Trauma-Informed Care, and the inclusion of neurodivergent individuals as "Experts by Experience" represent essential steps towards dismantling structural barriers within the National Health System.