Στάσεις, ετοιμότητα και ηθικές αντιλήψεις επαγγελματιών υγείας για τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης στη διαχείριση της γενετικής πληροφόρησης

Attitudes, Readiness, and Ethical Perceptions of Healthcare Professionals Regarding the Use of Artificial Intelligence in Genetic Information Management (english)

  1. MSc thesis
  2. ΑΡΓΥΡΩ ΑΡΒΑΝΙΤΑ
  3. Διοίκηση Μονάδων Υγείας (ΔΜΥ)
  4. 25 September 2026
  5. Ελληνικά
  6. 117
  7. ΚΡΙΤΣΩΤΑΚΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ
  8. αυτοαποτελεσματικότητα, γενετική πληροφόρηση, επαγγελματίες υγείας, ηθικό κλίμα, πρόθεση χρήσης, τεχνητή νοημοσύνη.
  9. 60
  10. 1
  11. 80
    • Εισαγωγή: Η ενσωμάτωση συστημάτων ΤΝ στη γενετική ιατρική συνοδεύεται από σημαντικές προκλήσεις που αφορούν την επαγγελματική ετοιμότητα των επαγγελματιών υγείας, την εμπιστοσύνη στις αλγοριθμικές αποφάσεις, καθώς και ζητήματα ηθικής, διαφάνειας και προστασίας ευαίσθητων γενετικών δεδομένων. Η αποτελεσματική αξιοποίηση των εφαρμογών ΤΝ προϋποθέτει την ύπαρξη κατάλληλων γνώσεων, δεξιοτήτων και οργανωσιακών συνθηκών που θα υποστηρίζουν την ασφαλή και υπεύθυνη χρήση τους.
      Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση των στάσεων, της επαγγελματικής ετοιμότητας και των αντιλήψεων των επαγγελματιών υγείας που εργάζονται σε εξειδικευμένο περιβάλλον γενετικής σχετικά με τη χρήση συστημάτων ΤΝ στη διαχείριση γενετικής πληροφόρησης. Επιπλέον, εξετάστηκαν ηθικοί και οργανωσιακοί παράγοντες που επηρεάζουν την πρόθεση χρήσης εφαρμογών ΤΝ στην κλινική και εργαστηριακή πρακτική.
      Μεθοδολογία: Η έρευνα είχε ποσοτικό, συγχρονικό σχεδιασμό. Το δείγμα αποτέλεσαν 100 επαγγελματίες υγείας που εργάζονται σε ιδιωτικό φορέα κλινικής γενετικής. Η συλλογή δεδομένων πραγματοποιήθηκε μέσω δομημένου ερωτηματολογίου, το οποίο περιλάμβανε κλίμακες μέτρησης του γραμματισμού στην ΤΝ, της αυτοαποτελεσματικότητας, της οργανωσιακής καινοτομίας, της πρόθεσης χρήσης ΤΝ και του ηθικού εργασιακού περιβάλλοντος. Η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε με περιγραφικές και επαγωγικές στατιστικές μεθόδους, περιλαμβάνοντας συσχετίσεις, συγκριτικές αναλύσεις και ιεραρχική πολλαπλή γραμμική παλινδρόμηση.
      Αποτελέσματα: Οι συμμετέχοντες δηλώνουν ότι διαθέτουν υψηλό επίπεδο γραμματισμού στην ΤΝ, αλλά σχετικά χαμηλότερη αυτοαποτελεσματικότητα ως προς την εφαρμογή της στην πράξη. Η πρόθεση χρήσης της ΤΝ συσχετίστηκε θετικά με την αυτοαποτελεσματικότητα και το ηθικό εργασιακό κλίμα. Η ηλικία, η αυτοαποτελεσματικότητα και το ηθικό περιβάλλον αναδείχθηκαν ως οι σημαντικότεροι προβλεπτικοί παράγοντες της πρόθεσης χρήσης ΤΝ. Επιπλέον, διαπιστώθηκαν σημαντικές διαφοροποιήσεις ως προς την ηλικία, το εκπαιδευτικό επίπεδο και, σε μικρότερο βαθμό, το φύλο.
      ii
      Συμπεράσματα: Η επιτυχής ενσωμάτωση της ΤΝ στη διαχείριση της γενετικής πληροφόρησης δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το επίπεδο γνώσεων των επαγγελματιών υγείας, αλλά κυρίως από την αυτοπεποίθησή τους στη χρήση των σχετικών τεχνολογιών και από την ύπαρξη ενός υποστηρικτικού και ηθικά προσανατολισμένου οργανωσιακού περιβάλλοντος. Τα ευρήματα αναδεικνύουν την ανάγκη ανάπτυξης στοχευμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων και θεσμικών παρεμβάσεων που θα ενισχύσουν την ετοιμότητα των επαγγελματιών υγείας και θα διασφαλίσουν την υπεύθυνη, δίκαιη και αποτελεσματική αξιοποίηση της ΤΝ στη γενετική ιατρική

    • Introduction: The integration of Artificial Intelligence (AI) systems into genetic medicine is accompanied by significant challenges related to healthcare professionals’ readiness, trust in algorithm-driven decisions, and issues concerning ethics, transparency, and the protection of sensitive genetic data. The effective utilization of AI applications requires adequate knowledge, skills, and organizational conditions that support their safe and responsible use.
      Aim: The aim of this study was to investigate the attitudes, professional readiness, and perceptions of healthcare professionals working in a specialized genetics setting regarding the use of AI systems in the management of genetic information. In addition, ethical and organizational factors influencing the intention to use AI applications in clinical and laboratory practice were examined.
      Methodology: A quantitative cross-sectional study design was employed. The study sample consisted of 100 healthcare professionals working in a private clinical genetics organization. Data were collected using a structured questionnaire that included scales measuring AI literacy, self-efficacy, organizational innovation, intention to use AI, and ethical work climate. Data analysis was conducted using descriptive and inferential statistical methods, including correlation analyses, comparative analyses, and hierarchical multiple linear regression.
      Results: Participants reported a high level of AI literacy but comparatively lower levels of self-efficacy regarding the practical application of AI technologies. Intention to use AI was positively associated with self-efficacy and ethical work climate. Age, self-efficacy, and ethical climate emerged as the most significant predictors of AI use intention. Furthermore, significant differences were identified according to age and educational level and, to a lesser extent, gender.
      Conclusions: The successful integration of AI into the management of genetic information depends not only on healthcare professionals’ level of knowledge but also on their confidence in using relevant technologies and on the existence of a supportive and ethically oriented organizational environment. The findings highlight the need for targeted educational programs and institutional interventions aimed at strengthening
      iv
      healthcare professionals’ readiness and ensuring the responsible, equitable, and effective use of AI in genetic medicine.

  12. Hellenic Open University
  13. Αναφορά Δημιουργού - Μη Εμπορική Χρήση - Παρόμοια Διανομή 4.0 Διεθνές