Περίληψη
Εισαγωγή: Η νεφρική νόσος περιλαμβάνεται στις χρόνιες ασθένειες με συνέπεια την έκπτωση της νεφρικής λειτουργίας και την υποβολή σε θεραπεία νεφρικής υποκατάστασης. Η αιμοκάθαρση, η περιτοναϊκή κάθαρση και η μεταμόσχευση νεφρών σχετίζονται με διάφορους περιορισμούς που επιβάλλουν αναπροσαρμογή του τρόπου ζωής. Αυτό έχει αντίκτυπο στην κοινωνική, σωματική και ψυχική διάσταση της ΠΖ των ασθενών και στην ικανότητα τους για συμμόρφωση στους θεραπευτικούς περιορισμούς και την αυτοφροντίδα τους.
Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας έρευνας είναι να διερευνηθεί η σχέση της μοναξιάς και της κοινωνικής απομόνωσης με την ΠΖ ασθενών με ESKD. Επιπλέον εξετάζεται η επίδραση των δημογραφικών και κλινικών τους χαρακτηριστικών στις μεταβλητές αυτές
Υλικό και Μέθοδος: Το δείγμα της έρευνας επιλέχθηκε με τη μέθοδο της δειγματοληψίας ευκολίας και συγκροτήθηκε από 110 ασθενείς με ESKD, που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση σε τρεις ΜΤΝ: στην ιδιωτική κλινική «Ασκληπιός», στην ιδιωτική κλινική «Μesogeios» και στο Γ.Ν.Χ. « Ο Άγιος Γεώργιος». Για τη διεξαγωγή της έρευνας τηρήθηκαν όλοι οι προβλεπόμενοι κανόνες ηθικής και δεοντολογίας της έρευνας. Στη συλλογή των δεδομένων αξιοποιήθηκαν τα εργαλεία: α) Η κλίμακα ποιότητας ζωής και υγείας WHOQOL-BREF β) Η κλίμακα μοναξιάς UCLA γ) Η κλίμακα κοινωνικής απομόνωσης. Οι συμμετέχοντες είχαν μέση ηλικία 67,7 έτη, 66,4% ήταν άνδρες και 33,6% γυναίκες, το 77,3% ζούσε με άλλους, το 22,7% μόνοι και το 44,5% ζούσαν στο Ηράκλειο. Τα δεδομένα αναλύθηκαν με τη χρήση της περιγραφικής και επαγωγικής στατιστικής ανάλυσης
Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες βρίσκονταν σε επαρκή επίπεδα ΠΖ (SD = 67,2), κατέχονταν από ήπια μοναξιά (SD = 4,5) και μέτρια κοινωνική απομόνωση με κύρια παράμετρο την ύπαρξη υποστηρικτικού περιβάλλοντος και κεντρικό άξονα την οικογένεια (80%). Προέκυψε έλλειμμα στις κοινωνικές επαφές σε ποσοστό 36,4% που αποτελεί παράγοντα κινδύνου για πτώση του επιπέδου ΠΖ.Η ΣΥΠΖ μειώνεται όσο αυξάνεται η κοινωνική απομόνωση (p = 0,014, b = -0,284). H Χαμηλή μόρφωση (p = 0,037, b = -0,233), η χρήση φλεβικού καθετήρα (p = 0,003, b = -0,287) και η έντονη απομόνωση (p = 0,030, b= -0,211) μειώνουν τη σωματική υγεία. Aντίστοιχα, στις μειωμένες κοινωνικές σχέσεις επιδρούν το μορφωτικό επίπεδο (p = 0,050, b = -0,200), το είδος της αγγειακής προσπέλασης (p = 0,040, b = -0,219) και η απομόνωση (p < 0,001, b = -0,461). Η επιδείνωση της ψυχικής υγείας σχετίστηκε με αύξηση της απομόνωσης (p = 0,044, b = -0,234) και τη χρήση φλεβικού καθετήρα έναντι της φίστουλας (p = 0,0045, b = -0,215). Μεγαλύτερη επίδραση στην κοινωνική απομόνωση έχει η οικογενειακή κατάσταση των συμμετεχόντων (p = 0,002, b = -0,311) και η ύπαρξη προβλημάτων υγείας (p = 0,017, b = 0,253). H ανάδειξη του κλινικού και κοινωνικού άξονα επίδρασης στην ΠΖ ασθενών με ESKD δείχνουν την ανάγκη διαχείρισης από τα συστήματα υγείας τόσο των κλινικών όσο και των ψυχοκοινωνικών παραγόντων.
Abstract
Introduction: Kidney disease is a chronic condition that leads to a decline in renal function, often requiring patients to undergo renal replacement therapy. Whether it is hemodialysis, peritoneal dialysis, or a kidney transplant, these treatments come with various restrictions that force patients to reshape their entire lifestyle. This shift deeply affects their social, physical, and psychological quality of life (QoL), while also impacting their ability to follow medical guidelines and maintain self-care.
Purpose: This study aims to explore the relationship between social isolation and loneliness among patients with ESKD. Additionally, the influence of demographic and clinical characteristics on these variables
Materials and Methods: The study samle was selected using convenience of 110 patients with ESKD undergoing hemodialysis at three dialysis units: the private clinics "Asklepeios" and "Mesogeios," and the General Hospital of Chania "Agios Georgios."All ethical principles and research ethics guidelines were strictly adhered to throughout the study. The following instruments were used for data collection: a) the WHOQOL-BREF scale for quality of life and health, b) the UCLA Loneliness Scale, and c) a Social Isolation scale. The average age of the participants was 67.7 years; 66.4% were men and 33.6% were women. Notably, 77.3% lived with others, 22.7% lived alone, and 44.5% were based in Heraklion. The data were analyzed using descriptive and inferential statistics.
Results: The findings indicate that the participants maintain an adequate quality of life(SD=67,2), experiencing mild loneliness (SD=4,5) and moderate social isolation. A key takeaway is the vital role of a supportive environment, with the family serving as the primary pillar of support (80%). A deficit in social contacts was observed in 36,4%. This deficit may constitute a risk factor for reduced quality of life (QoL). Increased age (p = .003, b = .203 and the presence of social isolation (p < .001, b = .366) significantly predicted higher levels of loneliness. Additionally, female participants reported higher levels of loneliness than male participants (p = .042). Higher levels of social isolation significantly predicted lower HRQOL(p = .014, b = -.284). Low education level (p = .037, b = -.233) , use of a central venous catheter (p = .003, b = -.287), and severe isolation (p = .030, b= -.211) were significant negative predictors of physical health. Similarly, reduced social isolations were significantly associated with educational level (p = .050, b = -.200), type of vascular access (p = .040, b = -.219), and isolation (p < .001, b = -.461). Worsening mental health was associated with increased isolation (p = .044, b = -0,234) as well as the use of a venous catheter rather than a fistula (p = .0045, b = -.215). Family status (p = .002, b = -.311) and the presence of health problems (p = .017, b = .253) had the strongest impact on participants social isolation. The development of a clinical and social impact framework for patients with multiple sclerosis and ESKD underscores the importance of integrating both clinical and psychosocial considerations within healthcare system
