Το Βλέμμα του Χρόνου: Η Φιλοσοφία της Ηλικίας και της Ύπαρξης στον Σύγχρονο Κινηματογράφο

The Gaze of Time: The Philosophical Dimension of Ageing and Existence in Modern Cinema (english)

  1. MSc thesis
  2. ΒΙΚΤΩΡΙΑ ΜΑΓΔΑΝΟΖΙΔΟΥ
  3. Φιλοσοφία και Τέχνες (ΦΙΤ)
  4. 18 July 2026
  5. Ελληνικά
  6. 83
  7. ΜΑΡΙΑ ΚΑΤΣΑΡΙΔΟΥ
  8. ΜΑΡΙΑ ΚΑΤΣΑΡΙΔΟΥ | ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΡΑΜΠΑΤΖΗΣ | ΣΤΑΣΙΝΟΣ ΣΤΑΥΡΙΑΝΕΑΣ
  9. χρονικότητα | γήρανση | βλέμμα του χρόνου, | κινηματογραφική εικόνα | μνήμη | περατότητα
  10. ΦΙΤΔΕ
  11. 3
  12. 76
  13. Περιλαμβάνει: κείμενο (Τίτλος, Περίληψη, Περιεχόμενο, ΔΕ Κεφάλαια, Βιβλιογραφία , Παραρτήματα , Υπεύθυνη Δήλωση) , Πίνακες,
  14. -
    • Η παρούσα διπλωματική εργασία πραγματεύεται τη φιλοσοφική διάσταση της γήρανσης, ένα ζήτημα που η δυτική φιλοσοφική παράδοση παραμέλησε συστηματικά, εστιάζοντας στον θάνατο αντί στη διαδικασία της φθοράς. Η κεντρική θέση είναι ότι η γήρανση δεν αποτελεί ούτε καθαρά βιολογικό φαινόμενο ούτε απλή κοινωνική κατασκευή, αλλά θεμελιακή υπαρξιακή συνθήκη, τον τρόπο με τον οποίο το υποκείμενο βιώνει τον χρόνο, τη σχέση του με τον εαυτό του και τον θάνατο. Μέσα από την έννοια του «βλέμματος του χρόνου», που λειτουργεί σε τέσσερα επίπεδα: ο χρόνος που σημαδεύει τα σώματα, η κάμερα που αποκαλύπτει τη χρονικότητα, το βλέμμα του Άλλου που συγκροτεί την ηλικιακή ταυτότητα, και το βλέμμα του θεατή,  η εργασία επιχειρεί μια μεθοδολογική μετατόπιση από την οντολογία του θανάτου στην καθημερινή πράξη της γήρανσης. Το ερώτημα δεν είναι «τι είναι η γήρανση» αλλά «πώς βιώνεται, πώς πράττεται, πώς καθημερινά συντελείται». Αξιοποιώντας φαινομενολογικά εργαλεία, θεωρίες του βλέμματος, κριτική της κοινωνία της επιτάχυνσης και ηθική της φροντίδας, η εργασία αναλύει τέσσερις σύγχρονες ταινίες: Amour (εγκλεισμός και φθορά), The Father (αποσύνθεση μνήμης μέσω ασυνεχούς μοντάζ), Nomadland (γήρανση ως κίνηση και εργασία) και Gloria Bell (ηλικιωμένη γυναίκα ως επιθυμούν υποκείμενο). Εξετάζονται επίσης το animation, το ντοκιμαντέρ, οι νέες τεχνολογίες (de-agingdeepfake, ψηφιακή αθανασία) και η πολιτική του ageism. Η εργασία καταλήγει ότι λο κινηματογράφος που αντέχει να κοιτάζει τη φθορά λειτουργεί ως φαινομενολογικό όργανο και ηθικός μάρτυρας, αποκαλύπτοντας τη γήρανση ως θεμελιακή διάσταση της ανθρώπινης ύπαρξης.

    • This thesis examines the philosophical dimension of ageing, an issue that the Western philosophical tradition systematically neglected, focusing on death rather than the process of decay. The central argument is that ageing is neither a purely biological phenomenon nor a simple social construction, but a fundamental existential condition – the way in which the subject experiences time, their relationship with themselves, and death. Through the concept of the "gaze of time" – which operates on four levels: time that marks bodies, the camera that reveals temporality, the gaze of the Other that constitutes age identity, and the gaze of the spectator – the thesis attempts a methodological shift from the ontology of death to the everyday practice of ageing. The question is not "what is ageing" but "how it is lived, how it is enacted, how it is daily accomplished". Drawing on phenomenological tools, theories of the gaze, the critique of the acceleration society, and the ethics of care, the thesis analyses four contemporary films: Amour (confinement and decay), The Father (decomposition of memory through discontinuous editing), Nomadland (ageing as movement and labour), and Gloria Bell (the elderly woman as a desiring subject). It also examines animation, documentary, new technologies (de-aging, deepfake, digital immortality), and the politics of ageism. The thesis concludes that cinema which dares to look at decay functions as a phenomenological instrument and an ethical witness, revealing ageing as a fundamental dimension of human existence as temporal, finite, and narrative. 

  15. Hellenic Open University
  16. Αναφορά Δημιουργού 4.0 Διεθνές