Περίληψη
Η παρούσα εργασία, εξετάζει με τη μέθοδο της βιβλιογραφικής ανασκόπησης την αναπηρία ως ένα σύνθετο φαινόμενο με κοινωνικό, πολιτικό και δικαιωματικό χαρακτήρα, καθώς και τις σύγχρονες πολιτικές κοινωνικής ένταξης σε εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Αρχικά, παρουσιάζονται η ιστορική εξέλιξη του όρου της αναπηρίας και τα κύρια θεωρητικά μοντέλα, καταδεικνύοντας τη μετάβαση από τις ιατροκεντρικές προσεγγίσεις προς τις κοινωνικές και δικαιωματικές προσεγγίσεις. Στη συνέχεια, εξετάζεται το θεσμικό πλαίσιο και οι πολιτικές που έχουν ως στόχο την κοινωνική ένταξη των ατόμων με αναπηρία. Από την ανασκόπηση αυτή αποδεικνύεται ότι έχει γίνει σημαντική θεσμική πρόοδος αλλά εξακολουθούν να υφίστανται ανισότητες σε τομείς, όπως η εκπαίδευση, η εργασία, η υγεία, η ανεξάρτητη διαβίωση και η προσβασιμότητα. Συμπερασματικά, αναδεικνύεται η ανάγκη για τη δημιουργία και εφαρμογή ολιστικών, διεπιστημονικών και εμπειρικά τεκμηριωμένων πολιτικών, που συνδέουν τη θεωρία με την πράξη και συμβάλλουν ουσιαστικά στην κοινωνική ένταξη των ατόμων με αναπηρία.
Abstract
The present study examines disability through a literature review approach, conceptualizing it as a complex phenomenon with social, political, and rights-based dimensions, as well as reviewing contemporary social inclusion policies at the national, European, and international levels. Initially, the historical development of the concept of disability and the main theoretical models are presented, highlighting the transition from medical-centered approaches to social and rights-based approaches. Subsequently, the institutional framework and policies aimed at the social inclusion of persons with disabilities are analyzed. The review demonstrates that, despite significant institutional progress, inequalities persist in key sectors such as education, employment, health, independent living, and accessibility. In conclusion, the need for the development and implementation of holistic, interdisciplinary, and empirically grounded policies is emphasized, as these policies bridge theory and practice and contribute meaningfully to the social inclusion of persons with disabilities.
