«Ενδοοικογενειακή βία: Η εμπειρία των στελεχών των Συμβουλευτικών Κέντρων Αθήνας και Πειραιά του δικτύου της ΓΓΙΑΔ από τη διαχείριση περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών».
«Domestic Violence: The experience of ρrofessionals at the Athens and Piraeus Counseling Centers of the General Secretariat for Equality and Human Rights network in managing incidents of domestic violence against women». (english)
Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελεί η διερεύνηση του φαινομένου της
ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών στην Ελλάδα, μέσα από την επαγγελματική
εμπειρία και τις διαπιστώσεις των στελεχών (ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών) των
Συμβουλευτικών Κέντρων Αθήνας και Πειραιά του δικτύου της ΓΓΙΑΔ. Η εργασία εκκινεί από
τη θεμελιώδη παραδοχή ότι η έμφυλη βία συνιστά ένα δομικό και διαχρονικό πρόβλημα, το
οποίο εδράζεται στην ιστορική ανισότητα των έμφυλων σχέσεων εξουσίας και την πατριαρχική
οργάνωση της κοινωνίας.
Μέσω της ποιοτικής μεθοδολογίας και της διενέργειας ομάδας εστίασης (focus group), η
έρευνα ανέδειξε την καθοριστική επίδραση των έμφυλων στερεοτύπων και των πατριαρχικών
αντιλήψεων στην εκδήλωση και διατήρηση του φαινομένου της ενδοοικογενειακής βίας. Τα
αποτελέσματα επιβεβαίωσαν την κυριαρχία της ψυχολογικής και λεκτικής κακοποίησης, ενώ
κατέδειξαν την ύπαρξη ενός «σκοτεινού αριθμού» στην οικονομική και σεξουαλική βία εντός
της συντροφικής/συζυγικής σχέσης. Ως προς τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά των εμπλεκόμενων
μερών, τονίστηκε η χαμηλή αυτοεκτίμηση των θυμάτων και ο εγκλωβισμός τους στον «Κύκλο
της Βίας», ενώ οι δράστες περιγράφηκαν ως άτομα με έντονη ανάγκη ελέγχου και τάση
αποποίησης των ευθυνών τους. Παράλληλα, επιβεβαιώθηκε η ισχυρή επίδραση του διγενεακού
κύκλου της βίας λόγω της παιδικής έκθεσης στην κακοποίηση.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις προκλήσεις της θεσμικής ανεπάρκειας, όπου διαπιστώθηκε
σοβαρό χάσμα μεταξύ νομοθετικού πλαισίου και πρακτικής εφαρμογής. Τα στελέχη των
Συμβουλευτικών Κέντρων Αθήνας και Πειραιά ανέδειξαν συστημικά εμπόδια, όπως την τάση
της Αστυνομίας για αποτροπή των μηνύσεων και τη δευτερογενή θυματοποίηση των γυναικών.
Στο χώρο της Δικαιοσύνης, καταγράφηκαν δυσκολίες που αφορούν το υψηλό κόστος των
διαδικασιών και τον φόβο της συνεπιμέλειας των τέκνων. Τέλος, τονίστηκαν λειτουργικές
αδυναμίες στους Ξενώνες Φιλοξενίας και ανεπάρκεια στα προγράμματα παρέμβασης για τους
δράστες.
Σε πλήρη εναρμόνιση με τις διαπιστώσεις της GREVIO, η έρευνα καταλήγει στην ανάγκη για
μια ριζική θεσμική αναθεώρηση. Προκρίνεται η υιοθέτηση μιας συνεκτικής και
διεπιστημονικής απόκρισης, η οποία θα μετατοπίζει το κέντρο βάρους από την απλή διαχείριση
5
των περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας στην οικοδόμηση ενός αδιαπέραστου δικτύου
θεσμικής προστασίας. Επιδίωξη της παρούσας έρευνας είναι να αναδείξει ότι η ολιστική
προστασία των θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας οφείλει να αποτελεί μια αδιαπραγμάτευτη
δέσμευση του κράτους, η οποία θα διασφαλίζεται μέσα από σταθερές υποστηρικτικές δομές,
την ενίσχυση της οικονομικής αυτονομίας και, κυρίως, την οριστική εξάλειψη των
πατριαρχικών προκαταλήψεων που διαπερνούν οριζόντια όλους τους κρατικούς μηχανισμούς,
τις αρχές και τους εμπλεκόμενους φορείς, συμπεριλαμβανομένου του συστήματος απόδοσης
δικαιοσύνης.
The subject of this master’s thesis is the investigation of the phenomenon of domestic violence
against women in Greece, through the professional experience and findings of the staff
(psychologists and social workers) of the Counseling Centers of Athens and Piraeus, belonging
to the network of the General Secretariat for Equality and Human Rights (GSEHR). The study
starts from the fundamental assumption that gender-based violence constitutes a structural and
perennial problem, rooted in the historical inequality of gender power relations and the
patriarchal organization of society.
Through qualitative methodology and the conduct of a focus group, the research highlighted the
decisive influence of gender stereotypes and patriarchal perceptions on the manifestation and
maintenance of the phenomenon of domestic violence. The results confirmed the dominance of
psychological and verbal abuse, while demonstrating the existence of a "dark figure" in
economic and sexual violence within intimate partner/marital relationships. Regarding the
dominant characteristics of the parties involved, the low self-esteem of victims and their
entrapment in the "Cycle of Violence" were emphasized, while perpetrators were described as
individuals with an intense need for control and a tendency to deflect their responsibilities. At
the same time, the strong influence of the intergenerational cycle of violence due to childhood
exposure to abuse was confirmed.
Particular emphasis was placed on the challenges of institutional inadequacy, where a serious
gap between the legislative framework and practical application was identified. The staff of the
Counseling Centers of Athens and Piraeus highlighted systemic barriers, such as the tendency
of the Police to discourage the filing of lawsuits and the secondary victimization of women. In
the field of Justice, difficulties concerning the high cost of procedures and the fear of joint
custody of children were recorded. Finally, functional weaknesses in Shelters and inadequacy in
intervention programs for perpetrators were emphasized.
In full alignment with the findings of GREVIO, the research concludes with the need for a
radical institutional revision. The adoption of a cohesive and multidisciplinary response is
advocated, which will shift the center of gravity from the simple case management of domestic
violence incidents to the building of an impenetrable network of institutional protection. The
7
aim of this research is to highlight that the holistic protection of victims of domestic violence
must be a non-negotiable commitment of the state, ensured through stable supportive structures,
the strengthening of economic autonomy and, above all, the final elimination of patriarchal
prejudices that horizontally permeate all state mechanisms, authorities, and involved agencies,
including the justice system.
«Ενδοοικογενειακή βία: Η εμπειρία των στελεχών των Συμβουλευτικών Κέντρων Αθήνας και Πειραιά του δικτύου της ΓΓΙΑΔ από τη διαχείριση περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών». Description: 528078 ΤΣΕΠΕΛΑΚΗ ΔΕΣΠΟΙΝΑ .pdf (pdf)
Book Reader Size: 1.7 MB
«Ενδοοικογενειακή βία: Η εμπειρία των στελεχών των Συμβουλευτικών Κέντρων Αθήνας και Πειραιά του δικτύου της ΓΓΙΑΔ από τη διαχείριση περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας κατά των γυναικών». - Identifier: 235332
Internal display of the 235332 entity interconnections (Node labels correspond to identifiers)