Η παρούσα Διπλωματική Εργασία εξετάζει το φαινόμενο της απαγωγής για λύτρα, ως ιδιαίτερη μορφή οργανωμένου εγκλήματος, εστιάζοντας τόσο στη διεθνή και ελληνική του διάσταση, όσο και στην εις βάθος ανάλυση της υπόθεσης απαγωγής του Μιχάλη Λεμπιδάκη. Η απαγωγή για λύτρα προσεγγίζεται όχι ως μεμονωμένη πράξη βίας, αλλά ως οργανωμένη εγκληματική πρακτική, με σαφή επιχειρησιακή λογική, κοινωνικές προϋποθέσεις και υψηλό συμβολικό φορτίο.
Αρχικά, αναλύεται η ιστορική εξέλιξη και η τυπολογία των απαγωγών για λύτρα, αναδεικνύοντας τη μετάβασή τους από σποραδικές πρακτικές, σε συγκροτημένες εγκληματικές «αγορές», οι οποίες λειτουργούν με βάση τη λογική της προσφοράς, της ζήτησης και της διαχείρισης κινδύνου. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σπανιότητα του φαινομένου, σε συνδυασμό με τη δυσανάλογα υψηλή κοινωνική και επικοινωνιακή του ορατότητα, στοιχείο που ενισχύει τον κοινωνικό φόβο και επηρεάζει τον δημόσιο λόγο.
Στη συνέχεια, το φαινόμενο ερμηνεύεται υπό το πρίσμα επιλεγμένων εγκληματολογικών θεωριών, με έμφαση στην κριτική εγκληματολογία, στις θεωρίες του οργανωμένου εγκλήματος, της ανομίας, της σχετικής στέρησης και της κοινωνικής αντίδρασης. Η ανάλυση εστιάζει στον ρόλο του κράτους και του δικαίου ως μηχανισμών κοινωνικού ελέγχου, καθώς και στη συμβολή της οικονομικής ανισότητας και της ανασφάλειας στη διαμόρφωση εγκληματικών πρακτικών υψηλής βίας.
Η μελέτη περίπτωσης της απαγωγής Λεμπιδάκη εξετάζεται ως παράδειγμα σύνθετης επιχειρησιακής διαχείρισης, αναδεικνύοντας τον ρόλο των άτυπων δικτύων, της τοπικής κοινωνίας και των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, στη συγκρότηση του κοινωνικού νοήματος του εγκλήματος. Η εργασία ολοκληρώνεται με συμπεράσματα και προτάσεις για μελλοντική έρευνα, υπογραμμίζοντας τη συμβολή της εγκληματολογίας στην κατανόηση της απαγωγής για λύτρα ως κοινωνικά προσδιορισμένου και πολιτικά φορτισμένου φαινομένου.

This Master’s Thesis examines the phenomenon of kidnapping for ransom, as a distinct form of organized crime, focusing on both its international and Greek dimensions, as well as on the in-depth analysis of the kidnapping case of Michalis Lebidakis. Kidnapping for ransom is approached not as an isolated act of violence, but as an organized criminal practice characterized by operational rationality, social preconditions, and a high symbolic impact. Initially, the study analyzes the historical evolution and typology of kidnappings for ransom, highlighting their transformation from sporadic practices into structured criminal “markets” operating according to the logic of supply, demand, and risk management. Particular emphasis is placed on the statistical rarity of the phenomenon in combination with its disproportionately high social and media visibility, a feature that intensifies social fear and significantly shapes public discourse.
Subsequently, the phenomenon is interpreted through selected criminological theories, with a focus on critical criminology, theories of organized crime, anomie, relative deprivation, and social reaction.
The analysis explores the role of the state and law as mechanisms of social control, as well as the contribution of economic inequality and insecurity to the formation of high-impact and violent criminal practices.
The case study of the Lebidakis kidnapping is examined as an example of complex operational management, highlighting the role of informal networks, the local community, and the mass media in constructing the social meaning of the crime. Special attention is given to the ways in which media narratives and public reactions influence both the perception of security and the symbolic framing of kidnapping for ransom as an exceptional crime. The thesis concludes with a set of findings and proposals for future research, emphasizing the contribution of criminology to understanding kidnapping for ransom as a socially constructed and politically charged phenomenon. It argues that such crimes reveal broader dynamics related to economic fear, inequality, and the management of insecurity in contemporary societies.