Please use this identifier to cite or link to this item: https://apothesis.eap.gr/handle/repo/40515
Title: Εφαρμογή μεθόδων χωρικής ανάλυσης για την προστασία έργων υποδομής έναντι φυσικών καταστροφικών φαινομένων, στη νήσο της Ρόδου.
Authors: Λαμπαδάκη, Μαρία
Advisor: Τσαγγαράτος, Παρασκευάς
Keywords: Πλημμυρική επιδεκτικότητα;Γνώση των ειδικών;Αναλυτική ιεραρχική διαδικασία;Φυσικά καταστροφικά φαινόμενα;Ρόδος;Flood susceptibility;Εxpert knowledge;Analytical Hierarchy Process;Νatural disaster phenomena;Rhodes
Issue Date: 30-Sep-2018
Abstract: Είναι κοινώς αποδεκτό ότι η κλιματική αλλαγή που απειλεί ολόκληρο τον πλανήτη, είναι ο βασικότερος λόγος πρόκλησης των φυσικών καταστροφικών φαινομένων, όπως οι πλημμύρες.. Τα φαινόμενα αυτά είναι παγκόσμιας κλίμακας και μελετώνται από πολλούς και διαφόρων ειδικοτήτων εμπειρογνώμονες, με στόχο την έγκαιρη πρόβλεψή τους και την δυνατότητα αντιμετώπισής τους ή τουλάχιστον τον μετριασμό των επιπτώσεών τους. Σκοπός της παρούσας μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας είναι η εφαρμογή των Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών και των μεθόδων χωρικής ανάλυσης για τον προσδιορισμό των περιοχών που είναι πιο πιθανό να πληγούν από πλημμύρες. Τα αποτελέσματά της θα συγκριθούν με προηγούμενες μελέτες, για να διαπιστωθεί η δυνατότητα δημιουργίας χαρτών πλημμυρικής επιδεκτικότητας με την μέθοδο της αναλυτικής ιεραρχικής διαδικασίας και της γνώσης των ειδικών, σε περιοχές όπου δεν υπάρχουν ιστορικά στοιχεία. Για τις ανάγκες της εργασίας ως περιοχή μελέτης χρησιμοποιείται το νησί της Ρόδου. Η ακολουθούμενη μεθοδολογία περιλαμβάνει τα παρακάτω στάδια: • Συλλογή και αποδελτίωση ελληνικών και διεθνών βιβλιογραφικών εργασιών σχετικών με το φαινόμενο των πλημμυρών, τις μεθόδους διερεύνησης της πλημμυρικής επιδεκτικότητας καθώς και των επιπτώσεων που έχουν τα φαινόμενα αυτά στο περιβάλλον και τα έργα υποδομής. • Διερεύνηση των γεωμορφολογικών, γεωλογικών, υδρογεωλογικών, υδρολογικών και σεισμο-τεκτονικών χαρακτηριστικών της περιοχής. Πραγματοποίηση επίσκεψης στην περιοχή για φωτογραφική τεκμηρίωση και καταγραφή των θέσεων με υφιστάμενα προβλήματα ή και αυτών των θέσεων που παρόλο που επλήγησαν από καταστροφικά φυσικά φαινόμενα, δεν υπέστησαν κάποια ζημιά, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι και στο μέλλον θα έχουν την ίδια τύχη. • Συγκέντρωση όλων των χωρικών δεδομένων και ψηφιοποίηση σχετικών χαρτών για την δημιουργία γεωχωρικής βάσης δεδομένων σε περιβάλλον Γεωγραφικών Πληροφοριακών Συστημάτων (ΓΣΠ). • Δημιουργία μοντέλου πρόβλεψης πλημμυρικής επιδεκτικότητας με βάση τη μέθοδο της Αναλυτικής Ιεραρχικής Διαδικασίας. • Διενέργεια χωρικών αναλύσεων με στόχο την εκτίμηση της λειτουργικότητας των έργων υποδομής και εντοπισμός των θέσεων που χρήζουν μεγαλύτερης προστασίας. • Δημιουργία χαρτών πλημμυρικής επιδεκτικότητας ώστε να οριοθετηθούν ζώνες υψηλής πλημμυρικής επιδεκτικότητας και να εκτιμηθεί η λειτουργικότητα των υφιστάμενων έργων υποδομής εντός των ζωνών αυτών. • Συλλογή προηγούμενων μελετών που αφορούν στην περιοχή μελέτης και σύγκριση των αποτελεσμάτων τους με την παρούσα εργασία. Βάσει της παραπάνω μεθοδολογίας δημιουργήθηκε μία βάση γεωχωρικών δεδομένων της Ρόδου με το πρόγραμμα ARCGIS. Προσδιορίστηκαν με βάση την μέθοδο της Αναλυτικής Ιεραρχικής Διαδικασίας (AHP) συντελεστές βαρύτητας για τις οκτώ μεταβλητές που χρησιμοποιήθηκαν όπου και ταξινομήθηκαν από την μεταβλητή με τον μεγαλύτερο στον μικρότερο συντελεστή ως εξής: Τοπογραφικός δείκτης υγρασίας (TWI) - Απόσταση από το υδρογραφικό δίκτυο – Υψόμετρο - Χρήσεις Γης - Ένταση βροχόπτωσης - Μορφολογική κλίση - Γεωλογικοί σχηματισμοί - Εδαφικός τύπος. Κατόπιν προσδιορίστηκαν συντελεστές βαρύτητας για τις κλάσεις της κάθε μεταβλητής αξιοποιώντας ένα σύνολο 54 πλημμυρικών συμβάντων και τη μέθοδο Frequency Ratio (FR) Το προγνωστικό μοντέλο (συνδυασμός μεθόδου AHP και FR) ελέγχθηκε και αξιολογήθηκε ως μοντέλο υψηλής ακρίβειας. Ο χάρτης πλημμυρικής επιδεκτικότητας ζωνοποιήθηκε σε πέντε κλάσεις: α) πολύ χαμηλή, β) χαμηλή, γ) μέση, δ) υψηλή και ε) πολύ υψηλή επιδεκτικότητα. Εκτιμήθηκε ότι το 2.51% της περιοχής μελέτης αποτελεί περιοχή πολύ υψηλής επιδεκτικότητας, το 9.94% υψηλής επιδεκτικότητας, το 22,77% μέτριας επιδεκτικότητας, ενώ το 31,65% και το 33,14% αποτελεί περιοχή χαμηλής και πολύ χαμηλής πλημμυρικής επιδεκτικότητας αντίστοιχα. Ως προς τη σχετική πυκνότητα των πλημμυρικών συμβάντων που εντοπίζονται εντός της πολύ υψηλής επιδεκτικότητας κλάσης, φτάνει το 72.51%. Σε ότι αφορά τη χωρική διασπορά της πλημμυρικής επιδεκτικότητας, οι περιοχές που βρίσκονται Βορειοδυτικά, Βόρεια και Βορειοανατολικά της περιοχής μελέτης παρουσιάζουν υψηλή και πολύ υψηλή επιδεκτικότητα, ενώ πολύ χαμηλή επιδεκτικότητα διαπιστώνεται στο κεντρικό και Δυτικό της ερευνηθείσας περιοχής. Το Νότιο τμήμα του νησιού, δηλαδή η δημοτική ενότητα Νότιας Ρόδου εμφανίζει υψηλό κίνδυνο πλημμύρας στις παράκτιες ζώνες του. Ο χάρτης που προέκυψε από την παρούσα εργασία συγκρίθηκε με τον χάρτη δυνητικού κινδύνου που έχει οριστεί από το ΥΠΕΚΑ. Ο συγκερασμός αυτών των δύο χαρτών επιβεβαίωσε την ορθότητα των αποτελεσμάτων, αφού μόλις το 2,61% της πολύ χαμηλής και χαμηλής επιδεκτικότητας (0,16 και 2,45 αντίστοιχα) που υπολογίστηκε από το μοντέλο AHP-FR, βρίσκεται εντός της ζώνης δυνητικού κινδύνου που έχει οριστεί από το ΥΠΕΚΑ Επιπλέον, δημιουργήθηκε ο χάρτης πλημμυρικού κινδύνου, από τον οποίο προέκυψε ότι από όλες τις εγκαταστάσεις που βρίσκονται εντός των ζωνών πλημμυρικής επιδεκτικότητας, το 20% συναντάται στις ζώνες υψηλής επιδεκτικότητας και το 5% στις ζώνες πολύ υψηλής επιδεκτικότητας. Αυτό το στοιχείο είναι ζωτικής σημασίας και πρέπει να απασχολήσει άμεσα το κράτος και τις τοπικές αρχές. Οφείλουν να επέμβουν ενημερώνοντας τους άμεσα εμπλεκόμενους πολίτες, αλλά και εντάσσοντας στον οικονομικό προϋπολογισμό τους, κατά προτεραιότητα, έργα αντιπλημμυρικής προστασίας.
Rights Creative Commons: Αναφορά Δημιουργού 4.0 Διεθνές
Appears in Collections:ΠΣΕ Διπλωματικές Εργασίες

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
ΤΣΑΓΚΑΡΑΤΟΣ_ΛΑΜΠΑΔΑΚΗ_Εφαρμογή μεθόδων χωρικής ανάλυσης_ΔΕ.pdfΚυρίως σώμα διπλωματικής και παράρτημα8.49 MBPDFView/Open


This item is protected by original copyright



This item is licensed under a Creative Commons License Creative Commons