Please use this identifier to cite or link to this item: https://apothesis.eap.gr/handle/repo/32040
Title: Η μετασχηματιστική λειτουργία του αρχαίου δράματος: η αριστοτελική κάθαρσις παθημάτων στον ‘Φιλοκτήτη’ του Σοφοκλή
Authors: ΧΑΤΖΗ, ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ
Advisor: Βρεττος, Ιωάννης
Keywords: κριτικός στοχασμός, στοχαστικός διάλογος, ιστορικοσυγκριτική προσέγγιση, αισθητική εμπειρία, τραγωδία, κάθαρση;historical comparative methodology, critical reflection, thoughtful dialogue, aesthetic experience, tragedy, catharsis
Issue Date: Oct-2016
Abstract: ΠΕΡΙΛΗΨΗ Σε κάθε εποχή το άτομο καλείται να συμβαδίσει με τις τρέχουσες εξελίξεις και να προσαρμοστεί με τις αλλαγές, που έρχονται στην προσωπική του ζωή. Με αναπτυγμένη την κριτική του ικανότητα συνήθως αμφισβητεί θέσεις και απόψεις από οποιαδήποτε πηγή κι αν αυτές προέρχονται. Συνταυτίζει την παλιά γνώση με την καινούρια και συνειδητοποιεί την υπάρχουσα κατάσταση. Στη σύγχρονη καπιταλιστική εποχή όμως ο άνθρωπος έρχεται συχνά σε πνευματικό και συναισθηματικό χάσμα. Η απορρόφησή του από το κυνήγι της υλιστικής ηδονής τον εμποδίζει να παρακολουθήσει φαινόμενα όπως την παγκοσμιοποίηση, την οικονομική και κοινωνική ύφεση, την ανάγκη εξειδίκευσης για μια θέση στην αγορά εργασίας, με αποτέλεσμα να βιώνει συναισθήματα ανασφάλειας και απορίας μπροστά στις νέες καταστάσεις. Υπό τις συνθήκες αυτές ο άνθρωπος κάθε ηλικίας και πολύ περισσότερο ο ενήλικος αναζητά την σωστή καθοδήγηση σε προγράμματα εκπαίδευσης. Αν μελετήσει κανείς τα Προγράμματα Eκπαίδευσης Ενηλίκων όπως και τα Αναλυτικά Προγράμματα όλων των εκπαιδευτικών βαθμίδων, θα διαπιστώσει ότι δεν περιορίζονται πλέον στην αντιληπτική αφομοιωτική κατάθεση γνώσεων, όπως στο παρελθόν. Αντιθέτως το τελευταίο διάστημα έχουν αρχίσει οι συζητήσεις για μια διαφορετικού τύπου εκπαίδευση, που προωθεί την εμπλοκή του εκπαιδευόμενου σε μια διαδικασία κριτικής προσέγγισης της πρότερης γνώσης. Παράλληλα η αξιοποίηση της τέχνης για μαθησιακούς σκοπούς, όπως προωθείται τελευταία από θεωρητικούς της εκπαίδευσης, ενεργοποιεί την ασυνείδητη πλευρά του εαυτού των εκπαιδευομένων. Με τη συστηματική παρατήρηση των έργων τέχνης ο εκπαιδευόμενος αναβιώνει παλαιότερα συναισθήματα και εμπειρίες, γεγονός που λειτουργεί συμπληρωματικά στην ορθολογική εξέταση της πραγματικότητας. Τη σύγχρονη εποχή διατυπώθηκαν αρκετές θεωρητικές προσεγγίσεις επί του συγκεκριμένου θέματος με προεξάρχουσα τη θεωρία του Mezirow και των συνεχιστών του, οι οποίες εμφανίζουν ομοιότητες με τις θεωρίες του παρελθόντος. Συγκεκριμένα αναφορές για τον κριτικό στοχασμό στην παιδεία και τον ρόλο των τεχνών στην ψυχοπνευματική καλλιέργεια του ατόμου είχαν γίνει ήδη από τους αρχαίους έλληνες στοχαστές, όπως τον Πλάτωνα, τον Σωκράτη και τον Αριστοτέλη. Ο τελευταίος μάλιστα επισήμανε τη σημασία του αρχαίου δράματος στον μετασχηματισμό συνειδήσεων. Τα παραπάνω δεδομένα στάθηκαν η αφορμή για την επιλογή της μεθοδολογίας και του θέματος αυτής της έρευνας. Με την ιστορικοσυγκριτική μέθοδο συγκρίθηκαν και αντιπαρατέθηκαν σε θεωρητικό πλαίσιο παιδαγωγικές προσεγγίσεις στοχαστών της αρχαιότητας, όπως του Πλάτωνα, Αριστοτέλη και Σωκράτη με τις αντίστοιχες του Mezirow και των συγχρόνων του για τη συμβολή της αισθητικής εμπειρίας στην αναθεώρηση στερεοτυπικών αντιλήψεων, ενώ κατεγράφησαν και πορίσματα μελετών από την αξιοποίηση του δραματικού κειμένου και δραματικών τεχνικών στην εκπαίδευση ενηλίκων. Στη συγκεκριμένη εργασία εν ολίγοις επιδιώχθηκε να διερευνηθεί κατά πόσο ένα αρχαίο δράμα, όπως ο ‘Φιλοκτήτης’ του Σοφοκλή, μπορεί να αξιοποιηθεί ως εκπαιδευτικό ανάγνωσμα. Μεθοδολογικά πώς μπορεί ένας εκπαιδευτής να το προσεγγίσει ως εκπαιδευτικό εργαλείο και με ποιο τρόπο θα συμβάλλει στην απαλλαγή των εκπαιδευομένων από παλαιότερες δυσλειτουργικές αντιλήψεις. Από τη συζήτηση των αποτελεσμάτων προέκυψε η συμβολή του δράματος στη μαθησιακή διεργασία. Συγκεκριμένα διαπιστώθηκε ότι παράλληλα με τη λογική το δράμα ανακινεί τον εσωτερικό και αθέατο κόσμο των εκπαιδευομένων κατά την επεξεργασία των μηνυμάτων του κι επιτυγχάνει την ολιστική προσέγγιση της σκέψης και του εσωτερικού κόσμου του ατόμου αλλά και τον ολικό μετασχηματισμό του τρόπου που αντιμετωπίζει ο καθένας την πραγματικότητα του.
Appears in Collections:ΕΚΕ Διπλωματικές Εργασίες

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
ΔΕ- ΧΑΤΖΗ.pdf Κυρίως σώμα διπλωματικής1.69 MBAdobe PDFView/Open


Items in Apothesis are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.